Gypsophila sphaerocephala türünün fenolik ve esansiyel yağ içeriğinin belirlenmesi, antioksidan ve sitotoksik aktivitesinin incelenmesi

Bu çalışmada, Gypsophila sphaerocephala türünün fenolik ve esansiyal yağ içeriğinin belirlenmesi, antioksidan ve antiproliferatif aktivitesinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bitkiden elde edilen su ve metanol ekstrelerinin toplam fenolik ve flavonoid madde miktarları sırasıyla Folin Ciocalteu ve Alüminyum klorür kolorimetrik metoduyla, fenolik ve esansiyel yağ içerikleri ise sırasıyla RP-HPLC ve GC-MS analizleriyle belirlendi. Ekstrelerin antioksidan aktiviteleri DPPH serbest radikalini giderme, ABTS katyon radikalini giderme, Fe2+ metal iyonlarını şelatlama ve bakır (II) iyonlarını indirgeme kapasiteleri üzerinden değerlendirildi. Ekstrelerin, meme (MCF-7), kolon (HT-29) ve karaciğer (HepG2) kanser hücre hatlarına karşı antiproliferatif aktiviteleri XTT testleriyle incelendi. Bitkinin metanol ekstresinin fenolik ve flavonoid içerik bakımından su ekstresine kıyasla daha zengin olduğu gözlendi. HPLC analizleri sonucunda, bitkinin yapısında bol miktarda 3,4-dihidroksibenzoik asit, p-hidroksibenzoik asit, vanilin, sirinjik asit, vanilin ve rosmarinik asit tespit edilmiştir. Fenolik içeriklerine paralel olarak, bitkinin metanol ekstresinin DPPH radikal süpürme, metal şelatlama ve bakır indirgeme kapasitelerinin daha yüksek olduğu gözlendi. Su ekstresinin ise ABTS katyon radikalini daha fazla süpürdüğü gözlendi. GC-MS analizleri bitkinin esansiyel yağ içeriği bakımından oldukça zengin olduğu ortaya konuldu. Sitotoksisite testleri sonucunda, metanol ekstresinin su ekstresine kıyasla kanser hücre hatlarına karşı daha yüksek antiproliferatif aktiviteye sahip olduğu ve en yüksek aktiviteyi HepG2 hücrelerine karşı sergilediği görüldü. Elde edilen veriler ışığında, bu çalışmada kullanılan Gypsophila sphaerocephala türünün fitoterapide değerlendirilebilecek potansiyele sahip olduğu sonucuna varılmıştır.