Hedonik tüketim ve faydacı tüketim eğilimleri bağlamında internet üzerinden yapılan alışverişler: İstanbul'daki üniversite öğrencileri üzerine bir araştırma

Günümüzde küreselleşmeyle birlikte artan rekabet, hızlı teknolojik değişim ve gelişmeler internet üzerinden alışverişin önemi artırmıştır. Farklı ve yeni hizmet alanları ile birlikte ürün çeşidi de artmaya başlamıştır. Kapitalizmin yaygınlaşması sonucunda alışveriş faaliyeti tüketim çılgınlığına dönüşmüş, tüketim olgusu zamanla boyut değiştirmiş ve duygusal açıdan tüketim gittikçe önem kazanmaya başlamıştır. Bu değişim ile birlikte tüketiciler alışverişlerini yalnızca rasyonel faydalar elde etmek için değil ayrıca duygusal faydalar elde etmek amacıyla yapmaya başlamış ve böylece faydacı tüketimden ayrı olarak haz duymak, mutlu olmak, duygusal olarak kendilerini yansıtmak gibi amaçlarla hedonik tüketime yelmişlerdir. Bu bağlamda üniversite öğrencilerinin elektronik ortamda yapmış oldukları alışveriş davranışlarının üzerinde etkili olan faktörleri tespit etmek ve onları satın almaya yönelten güdülerin faydacı mı yoksa hedonik mi olduğunu belirmek bu çalışmanın konusunu oluşturmuştur. Çalışmanın birinci bölümünde tüketim kavramı, tüketim teorileri ve tüketici davranışlarını etkileyen faktörlerin üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde internet alışverişinin tanımı ve online alışverişi etkileyen faktörler, hedonik ve faydacı tüketim kavramlarının tanımlanması, karşılaştırılması ve hedonik tüketim davranışı üzerinde yapılan çalışmalardan bahsedilmiştir. Çalışmanın son bölümündeyse faydacı satın alma davranışlarının tespit edilmesi için Wolfinbarger ve Gilly (2001)'nin geliştirdiği ölçek, hedonik satın alma davranışlarının tespit edilmesi içinse Arnold ve Reynolds (2003)'ın geliştirdiği ölçek kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde SPSS 25.0 kullanılmıştır.