Sanal alışveriş
60 theses under this subject heading
Müşteri açısından elektronik ticarette güven algısı: Çok boyutlu bir araştırma
Gelişen teknolojiler ve yaygınlaşan iletişim araçlarının gün geçtikçe daha da artması, özellikle de birbirine uzak insanlar arasındaki ilişkilerin gelişmesine katkı sağlamıştır. Artık insanlar uzun mesafe yollar gitmeden elektronik ortamlarda alışveriş yapabilmekte ve ihtiyaçlarını karşılayabilmektedir. Bu kapsamda hem ürün alıp hem de ürün satılabilmektedir. İnternetin yaygınlaşmış olması mesafelerin ortadan kalkmasına ve kısa zaman içerisinde ticari faaliyetlerin gerçekleştirilmesine olanak sağlamıştır. Bu çalışmada müşteri açısından e-ticarette güven algısı araştırılmıştır. Araştırmanın birinci bölümünde e-ticaret, e-ticaretin satıcı ve tüketici üzerindeki etkileri, Dünyada e-ticaretin gelişimi ve Türkiye'deki e-ticaretin gelişimi ele alınmıştır. İkinci bölümde güvenlik kavramları, güvenliğin alt kategorileri, güvenlik tehditleri ve bu tehditlere karşılık olası tedbirler, e-ticarette güven, kredi kartı kavramı, kredi kartının kullanımı ve e-ticaret anlayışında tüketicilerin tutum ve algıları ele alınmıştır. Araştırmanın örneklemi; Mersin Büyükşehir Belediyesi, Mezitli Belediyesi, Yenişehir Belediyesinde çalışan 350 kişiden oluşmaktadır. Araştırmanın ölçeği; güvenirlilik ve geçerlilik çalışması yapılıp ve uyarlanmış olan sekiz ayrı ölçeğin bir araya getirilmesiyle oluşturulmuştur. Araştırmanın analizinde Anova test istatistiği ve Tukey çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Puanların karşılaştırılmasında aritmetik ortalama ve test istatistiğinin anlamlılık değerleri dikkate alınmıştır. Araştırmada müşteri açısından e-ticarette güven duyulan sitelerden alışveriş yaptıkları sonuçlarına ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda siteye olan güven, uygun fiyat ve kredi kartı kullanım riskinin az olması ve paraya yönelik tutum ile satın alma niyetleri arasında anlamlı ilişkiler bulunduğu görülmüştür. Siteye olan güvenin artması ve kredi kartı risklerinin azaltılmasının satın alma niyetini artırdığı, uygun fiyat durumunun internetten alışveriş yapma niyetini artırdığı görülmüştür. Ayrıca para tutumunun artması internetten alışverişin artmasını sağlamaktadır. Banka bilgilendirme hizmeti ve kredi kartı kullanımı rasyonel tutumu ise satın alam niyetlerini etkilememektedir. Araştırma sonuçlarına göre, internet üzerinden yapılacak alışverişlerde alışveriş sitelerinin güvenili olması ve teminatlar vermesine dikkat edilmeli, site ve kredi kartlarının müşteriye güven vermesi sağlanması önerilebilir.
Sanal marka topluluklarının marka sadakati üzerine etkisi: Nikon marka topluluğu üyeleri üzerine bir araştırma
Günümüzde marka kavramı dar anlamından çok daha fazlasını ifade etmektedir. İşletmeler markalarına anlamlar yükleyerek marka imajını kuvvetlendirmek için çabalamaktadır. İşletmeler açısından en karlı müşteri grubunun sadık müşteriler olması marka sadakati konusunun önemini ortaya koymaktadır. Üretim teknolojilerinin gelişmesi, ürün alternatiflerinin çoğalması ile tüketiciyle duygusal bir bağ yaratarak marka sadakati oluşturabilmek için işletmeler farklı stratejiler denemektedir. Marka sadakati oluşturma stratejilerinden biri de marka topluluklarıdır. Ortak değerler ile bir markanın etrafında birleşen tüketici gruplarının oluşturduğu bu topluluklar tüketici ile marka arasında çoklu ilişkiler geliştirmektedir. Bu araştırmada sanal marka topluluklarının marka sadakati üzerindeki etkisi incelenmek istenmiştir. Bu amaçla araştırma modeli ve hipotezler geliştirilerek Nikon markasının sanal marka topluluğu üyeleri ile anket çalışması yapılmıştır. Anket çalışması online olarak gerçekleştirilmiş, veriler SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda sanal marka topluluklarındaki etkileşim karakteristiklerinin marka sadakatine ne derece etki ettiği konusu tartışılmış, işletmelerin marka sadakati geliştirme stratejilerine yönelik öneriler sunulmuştur. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Marka, Marka sadakati, Marka Toplulukları, Sanal Marka Toplulukları
Tüketicilerin e-ticaret eğilimlerinin araştırılması: Aydın ilinde bir uygulama
Günümüz toplumlarını birleştiren en kapsamlı teknolojik iletişim araçlarından birisi olan internetin gelişmesiyle birlikte büyüyen elektronik ticaret sahip olduğu pazar payı ve hitap ettiği geniş kitleyle giderek artan bir ivme yakalamayı başarmıştır. Artık büyük şehirlere, gelişmişlik düzeyi yüksek illerden gelişmekte olan ilçelere kadar uzanan bu ağ sisteminin zaman ve mekan tanımaksızın bu denli sınırları zorlaması ve her kitleye ulaşıyor olması online alışverişe yönelik tercihleri de her geçen gün artırmaktadır. İnternetin bu denli sını tanımazlığına karşın e-ticarette Türkiye'nin dünya sıralamasında gerilerde olması, ülkemizde pazarın büyümesini ve tüketicilerin internet üzerinden alışveriş yapmasını olumsuz etkileyen unsurların varlığını düşündürmektedir. Tez çalışması kapsamında tüketicilerin online alışveriş eğilimlerini Aydın Efelerde'de incelemeye yönelik Uslu'nun 2015 yılındaki 'Türkiye'de E-Ticaretin Durumu ve Geleceği: Ankara İli Kızılay Bölgesinde E-Alışveriş İle Alakalı Müşteri Eğilimi Üzerine Bir Araştırma' konulu yüksek lisans çalışması referans alınmış ve birebir anket uygulaması yapılmıştır. Bu araştırmada elektronik ticaret ile ilgili literatür çalışması yapılmış ve bu kavramsal çerçevede tüketicilerin online alışveriş tercihlerinde; cinsiyet, yaş, eğitim durumu, internetten alışveriş yapma süresi başta olmak üzere online alışverişe yönelik eğilimleri ele alınmıştır. Araştırmada elde edilen bulgular hukuksal boyutlarıyla değerlendirelerek tüketicilerin ortaya koyduğu eğilimlerin sonuçları ayrıntılı bir şekilde sunularak tüketicilerin eğilimleri neticesinde hem hukuksal hem de genel açılardan e-ticaret hakkında değerlendirmeler yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Elektronik Ticaret, Online Alışveriş, Tüketici
İnternetten alışverişte tüketiciler tarafından algılanan risk (türlerinin) etkileri ve cinsiyet farklılıkları açısından incelenmesi
Bu araştırmada iki ana amaç benimsenmiştir. Birincisi, internetten alışverişe yönelik a) algılanan risk ve türlerinin internetten alışveriş yapma eğilimi üzerinde etkisinin olup olmadığının belirlenmesidir. İkincisi, biyolojik cinsiyet grupları arasında, c) satın alma eğilimi ve d) internetten alışverişe yönelik algılanan risk ve türleri ve açısından farklılık olup olmadığının tespit edilmesidir. Bu kapsamda, farklılıkların olduğu durumda, hangi cinsiyet grubunun daha yüksek düzeyde risk algıladığı ve satın alma eğilimi gösterdiği de ortaya konmuştur. Araştırmada, veriler, üniversite öğrencilerinden, kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak kendi başlarına doldurdukları anket formu vasıtası ile edinilmiştir. Verilerin analizinde; basit doğrusal regresyon analizi, çoklu doğrusal regresyon analizi ve bağımsız gruplar t-testinden yararlanılmıştır. Araştırmanın temel bulguları; internetten alışverişe yönelik algılanan risk (genel olarak) arttıkça, internetten alışveriş yapma eğiliminin azaldığını ve cinsiyet grupları arasında, internetten alışverişe yönelik algılanan risk (genel olarak) açısından fark olmadığını göstermiştir. Ayrıca, cinsiyet grupları arasında internetten alışverişe yönelik algılanan risk türlerinin bazılarında görülmüş bazıların da ise görülmemiştir. Bu araştırmanın, özellikle, cinsiyet grupları arasında internetten alışverişe yönelik algılanan risk ve türleri hakkındaki kısıtlı bilginin genişletilmesine katkısının olabileceği düşünülmektedir. Bu kapsamda, araştırmanın bulguları hem literatür hem de uygulama açısından tartışılmış ve öneriler geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: internetten alışveriş, algılanan risk, algılanan risk türleri, cinsiye
Akış deneyimi: S-O-R paradigması temelinde online impulsif satın alma davranışı
Tüketicilerin satın alma karar süreci demografik, sosyal, kültürel, kişisel, psikolojik faktörlerin ya da pazarlama araçları tarafından şekillenen faktörlerin etkisi altında ortaya çıkmaktadır. Bu anlamda dışsal ve içsel faktörler olarak ele alınabilecek olan bu türden faktörler, tüketicilerin zihninde gerçekleşen değerlendirmeyi etkileyerek bazı yanıtlar (tepkiler) meydana getirmektedir. Bu araştırma, sanal mağaza atmosferi, satış promosyonları, akış deneyimi ve impulsif satın alma değişkenleri arasındaki ilişkileri S-O-R paradigması kapsamında incelemeyi amaçlamıştır. Bu doğrultuda sanal mağaza atmosferi ve satış promosyonları dışsal uyaranlar, akış deneyimi organizma (zihinsel süreç) ve impulsif satın alma bir tüketici tepkisi olarak ele alınmış ve bir nicel araştırma kapsamında araştırmanın teorik modeli değerlendirilmiştir. Araştırmanın verilerini online anket yoluyla erişilen 407 tüketicinin yanıtları oluşturmuş ve veriler SPSS 24 ve AMOS 24 istatistik yazılımlarında çözümlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda iyi uyum iyiliği gösteren bir yapısal eşitlik modeli kapsamında elde edilen bulgular, sanal mağaza atmosferi, satış promosyonları, akış deneyimi ve impulsif satın alma davranışı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler bulunduğunu ortaya koymuştur. Sonuçlara göre akış deneyimi, hem sanal mağaza atmosferi ile impulsif satın alma arasında hem de satış promosyonları ile impulsif satın alma arasında aracılık rolü üstlenmektedir. Ayrıca sosyo-demografik özellikler ile alışveriş alışkanlıklarına ilişkin bazı faktörlerin istatistiksel olarak anlamlı gruplararası farklılıklar sergilediği ortaya çıkmıştır.
Tüketicinin otomobil satın alma davranışını etkileyen faktörler ve Mardin ilinde bir araştırma
Günümüz piyasalarında gerek örgütler gerekse tüketiciler açısından satın alma süreçleri önem arz etmektedir. Tüketiciler açısından ele alındığında elde olan finansman kaynağı ile en yüksek verim elde edilecek ürün ya da hizmetin satın alınmasına yönelik davranış sergilenmeye çalışılmaktadır. Örgütler açısından ise, yoğun rekabet koşullarında tüketicilerin kendi ürün ve hizmetlerini tercih etmelerine yönelik çabaların yoğun bir şekilde yürütüldüğü görülmektedir. Özetle piyasanın arz ve talep tarafları için bir tüketicinin satın almaya yönelik davranışı önemlidir. Özellikle örgütler, tüketicilerin satın alma davranışları üzerinde etki sahibi olan faktörleri belirlemek ve bu faktörleri etkileyecek süreçler geliştirerek, tüketicilerin kendi ürün ve hizmetlerini tercih etmelerini sağlamaya yönelik çaba sergilemektedir. Bu çabalara yönelik olarak yürütülen bu araştırmada, Mardin il merkezinde otomotiv sektöründe satın alma davranışı sergileme olasılığı olan tüketicilerin otomobil satın alma davranışlarına yönelik genel bir değerlendirme yapmak ve eş zamanlı olarak da bu satın alma davranışı üzerinde etki sahibi olması beklenen faktörleri; (i) cinsiyet, (ii) yaş, (iii) gelir durumu değerlendirmek amaçlanmıştır. Bu genel amaç doğrultusunda kurulan araştırma hipotezlerinden sadece cinsiyet ile satın alma davranışı arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Kadın tüketiciler ile erkek tüketicilerin otomobil satın alma davranışını farklı şekilde sergiledikleri sonucuna varılmıştır.
Finansal okuryazarlığın mobil alışveriş yapma eğilimi üzerine etkisi
Finansal okuryazarlık, finansal ürünler ve uygulamalar ile ilgili genel bilgi ve olumsuzluklara karşı önlemler alınmasıdır. Mobil alışveriş, insanların ihtiyaçlarına yer ve zaman sınırlandırması olmadan elektronik ortam vasıtasıyla ulaşmasıdır. Hayatın her alanında olan bu kavramların önemin artması bu konuların ele alınmasına ve incelenmesine sebep olmuştur. Bu çalışma, Kilis İli Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı lise öğretmenlerinden toplanan veriler sonucu yapılan etki, düzey ve anlam ilişkisi analizleri ile araştırılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, finansal okuryazarlık düzeyi %57 olarak bulunmuştur. Finansal okuryazarlık düzeyinin; cinsiyet, medeni durum, yaş ve gelir düzeyi değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği sonucu çıkmıştır. Mobil alışveriş yapma eğiliminin; harcama tutarı değişkeni ile anlamlı farklılık gösterdiği sonucu çıkmıştır. Finansal okuryazarlık düzeyinin mobil alışveriş yapma eğilimine etkisinin, finansal okuryazarlık (%19) ve harcama tutarını (%18) pozitif yönde etkilediği sonucuna varılmıştır.
Tüketicilerin e-kupon kullanma niyetini etkileyen faktörlerin incelenmesi
Tüketiciler genel anlamda mal ve hizmet alımlarında en iyi ürünü en uygun fiyata elde etmek isterler. İşletmeler ise tüketicilerin tercihlerini kendi ürünlerinden yana kullanmaları için ikna etmek amacıyla reklam, satış geliştirme, kişisel satış gibi birçok araç kullanırlar. İşletmelerin tüketicilerin satın alma kararlarında etkili olan faktörleri çeşitli açılardan inceleyerek uzun süreli müşteri portföyü oluşturmak amacıyla başvurduğu yöntemlerden biri de tüketicilere kupon kullanma imkanı sağlamaktır. Bu çalışmada satış promosyonu faaliyetlerinden e-kupon kullanma davranışını etkileyen faktörleri incelemek amaçlanmıştır. E-kuponlar internet üzerinden ulaşılabilen ve kontrolü sağlanabilen bir satış geliştirme aracıdır. Tüketiciler özel web sitelerinde sörf yaparak veya arama motorlarını kullanarak istedikleri zaman rahatlıkla e-kuponları elde edebilirler. Malların hizmetlerin ve fikirlerin tutundurulması sürecinde yararlanılan mobil pazarlama faaliyetlerinden biri olan mobil kuponlar tüketici ile iletişim sürecinde satış geliştirme aracı olarak kullanılmakta olup, işletmelerin pazarlama faaliyetleri içinde önemi gün geçtikçe artmaktadır. Profesyonel veri toplama hizmeti sağlayan bir araştırma şirketi tarafından anket yöntemi ile toplanan veriler regresyon analizi uygulanarak değerlendirilmiştir. Analiz sonucunda algılanan para tasarrufu, subjektif normlar, algılanan değer, bilgi teknolojilerinde kişisel yenilikçilik faktörlerinin gelecekte kupon kullanımı niyetine olumlu yönde etkilendiği olduğu bulunmuştur. Çalışma sonuçlarının akademik yazına ve uygulamacılara katkı sağlaması beklenmektedir. Anahtar kelimeler: E-kupon, E- kupon tercihi, Kupon Kullanımı
İnternet tüketicilerinin hazır giyim satın alma davranışları üzerine bir araştırma
Son yıllarda, internet teknolojisinde yaşanan gelişmeler ve internet kullanımının yaygınlaşması günlük hayatta birçok alışkanlığı değiştirdiği gibi satın alma davranışlarında da değişikliklere ve yeni alışkanlıklara sebep olmuştur. Bu duruma bağlı olarak internet üzerinden pazarlama konusu önem kazanmıştır. Birçok sektör internet üzerinden pazarlama faaliyetlerine ağırlık vermiştir. Bu sektörlerden biri ise ülkemize büyük bir oranda istihdam ve katma değer sağlayan hazır giyim sektörüdür. İnternet üzerinden hazır giyim alışverişi yapan tüketiciler bu süreçte birtakım kolaylıklarla beraber bazı riskler ve zorluklarla da karşılaşmaktadır. Hazır giyim ihtiyacını internet aracılığı ile sağlayan tüketiciler satın alma öncesinde, satın alma esnasında ve satın alma sonrasında farklı davranışlar ve tutumlar içerisinde olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı, internet tüketicilerinin hazır giyim satın alma davranışlarını etkileyen faktörleri ve demografik özelliklere göre farklılıklarını belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda öncelikle internet ortamında pazarlama, internet üzerinden yapılan alışveriş, tüketici davranışları, hazır giyim sektörü ve tüketicilerin internet üzerinden hazır giyim satın alma davranışları ile ilgili literatür taraması yapılmıştır. Çalışmanın sonra ki kısmında ise internet tüketicilerinin hazır giyim satın alma davranışları, internet üzerinden hazır giyim alışveriş yapan kişilere online olarak yapılan anket yardımıyla incelenmiştir. Çalışma kolayda örnekleme yöntemiyle, internet ve sosyal medya kullanıcıları arasından ulaşılan 449 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri tanımlayıcı istatistiki analizler (frekans, ortalama, standart sapma, çarpıklık, basıklık), faktör analizi, güvenilirlik ve geçerlilik analizi, T-testi ve Anova analizi ile test edilmiştir. Katılımcıların internet alışveriş davranışı faktörlerine yönelik algılarının, algılanan risk faktörlerine yönelik algılarının ve katılımcıların internet alışverişini etkileyen faktörlerine yönelik algılarının demografik özelliklerine göre farklılık gösterdiği belirlenmiştir.
İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde akdin konusunun bilinir olması
İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde akdin konusunun bilinir olması konulu çalışmamız üç bölümden oluşturuldu. İlk bölümde mal kavramı, akit kavramı ve akdin unsurları tanıtıldı. Akdin geçerli olması için taşıması gereken şartlar üzerinde durularak tezimizin amacına uygun bir zemin oluşturulmaya çalışıldı. İkinci bölümde internet ve elektronik ortam hakkında kısa bilgiler verildi. Elektronik ticaret için kullanılan iletişim araçları tanıtıldı. İnternet üzerinden akdedilen sözleşmelerin özellikleri ve klasik akitlere ek olarak taşıması gereken şartlar üzerinde duruldu. Üçüncü bölümde internet üzerinden yapılan alışverişlerde akdin konusu üzerinde duruldu. Sözleşmenin konusunun türleri içeriği ve taşıması gereken şartlar belirlendi. Sözleşmenin konusunun bilinebilme yöntemleri, sözleşme konusu hakkında bilmenin/bilgilendirmenin niteliği üzerinde duruldu.
Kurumsal iletişim sürecinde müşteri şikâyet yönetiminin marka imajına etkisi: 2020 yılında Türkiye'nin en sevilen online alışveriş markası üzerine bir araştırma
Günümüzün yoğun rekabet ortamında markalar için müşteri memnuniyetinin ve bağlılığının oluşturulması oldukça önemlidir. Markalar, müşteri memnuniyeti sağlayamadıklarında hem müşterilerini kaybederler hem de onların düşüncelerini çevreleriyle, sosyal medyada, tüketici şikâyet sitelerinde paylaşmaları nedeniyle bir bedel ödeyebilirler. İşletmeler ürünlerinin imajının olumsuz algılanması ve yeni müşterilerin markayı tercih etmemesi gibi bir dezavantajla karşılaşabilirler. Müşteri şikâyetinin çözülmesi, sorun bildiren müşterinin değerli hissetmesini ve memnuniyet duymasını sağlamaktadır. Şikâyeti çözülüp memnuniyeti sağlanan müşteri, bu durumu çevresiyle paylaşarak marka imajının olumlu algılanmasını ve markanın yeni müşteriler kazanmasını sağlayabilmektedir. Günümüzde üretim ve hizmet kalitesinin önemli oranda yükselmesi de rekabeti ve müşterileri elde tutmayı zorlaştırmaktadır. Bu nedenle müşterilerin şikâyetlerinin doğru yönetilmesi ve marka imajı, markaların başarıya ulaşmaları noktasında önemli rol oynamaktadır. Şikâyet yönetim süreci, markaları yöneten kurumlar tarafından yürütülmektedir. Kurumsal iletişimin etkili yürütülmesi, kurumların ve markalarının başarılı olmasında önemli hale gelmektedir. Bu tez çalışmasında, 2020 yılında Türkiye'nin en sevilen online alışveriş markası seçilen Trendyol DSM Grup A.Ş. markasının müşterilerinden elde edilen verilere ilişkin analizlerle, kurumsal iletişimin önemli bir parçası olan müşteri şikâyetlerinin yönetilmesinin marka imajı üzerindeki etkileri açıklanmıştır. Çalışma odağının seçilmesinde yine 2020 yılında e-ticaretin rekor kırması ve salgın hastalık nedeniyle online alışveriş markalarının hayatlarımızda önemli yer etmesi etkili olmuştur. Araştırma kapsamında belirlenen amaçlara ulaşmak için nicel veri toplama tekniklerinden tarama araştırması uygulanmaktadır. Bu doğrultuda anket tekniği kullanılmış ve elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırmada kullanılan ölçeklerin güvenilirlik analizleri için iç tutarlılık katsayısı olan "Cronbach Alfa" hesaplanmış ve tanımlayıcı araştırma modeli benimsenmiştir. Araştırmadaki değişkenler arası ilişkinin belirlenmesi ve hipotezlerin test edilmesi için basit doğrusal regresyon analizinden yararlanılmıştır. Çalışma ile müşteri şikâyetlerinin başarıyla yönetilmesinin ve bu başarının alt faktörlerinin şikâyet sonrası marka imajını pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmaya konu olan Trendyol DSM Grup A.Ş.'nin salgının ortaya çıktığı 2020 yılında Türkiye'de en sevilen online alışveriş markası seçilmesi de söz konusu işletmenin şikayet yönetimindeki kurumsal iletişimi ile ilişkilendirilmiştir.
Hedonik tüketim ve faydacı tüketim eğilimleri bağlamında internet üzerinden yapılan alışverişler: Fırat Üniversitesi öğrencileri üzerine bir araştırma
İnsanlar günlük yaşamlarında; zamanlarının büyük bir kısmını tüketim ve tüketimle ilgili faaliyetlerle geçirirler. Tüketiciler kendi istekleri doğrultusunda alışveriş yaparlar. Satın almaları ihtiyaç ve istekleri karşılamak içindir. Kendi geliştirdikleri karar kriterlerine göre karar verirler ve tüketim sonunda seçimlerini kendileri değerlendirirler. Tüketiciler birçok satın alma kararı verir. Araştırmacılar, ne satın aldıklarını, nereden aldıklarını ve ne kadar satın aldıklarını öğrenmek için tüketicilerin satın alımlarını analiz edilir. Tüketicilerin internet üzerinden alışveriş ve geleneksel alışveriş alışkanlıklarından, güdülerinden en esas ve önemli olanları faydacı ve hedonik güdülerdir. Duygusal ihtiyaçların giderilmesi noktasında hedonik tüketimin yapıldığı, akılcı davranışlar sergilenerek yapılan alışverişlerin de faydacı tüketim açısından değerlendiği bilinmektedir. Bu çalışma ile öğrencilerin hedonik satın alma ve faydacı satın alma motivasyonlarının online alışverişte satın alma davranışları üzerindeki etkisinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, Fırat Üniversitesi'nde öğrenim gören öğrencilerden elde edilen toplam 472 anket sonucu incelenmiştir. Bu amaçla çalışmanın değişkenleri arasındaki ilişkiyi incelemek için ise korelasyon ve regresyon analizleri yapılmış elde edilen bulgular doğrultusunda online perakendecilere öneriler sunulmuştur. Ayrıca toplanan verilerin demografik özelliklere göre fark analizi yapılmıştır. Verilerin analizinde, normal dağılım görülen örneklemlerde gruplar arasındaki farkı test etmek için t-testi ve ANOVA testi ve değişkenler arasındaki ilişki ve etki düzeyi için ise korelasyon ve regrasyon analizleri kullanılmıştır. Online alışveriş sıklığında kadın öğrencilerin erkek öğrencilere göre daha fazla alışveriş yaptıkları erkek öğrencilerin kredi kartı kullanımında, kadın öğrencilerin kapıda ödeme seçeneğini daha fazla tercih ettikleri, Erkek öğrencilerin en fazla teknolojik ürünler, kadınların ise ayakkabı, kıyafet, takı vs ve kozmetik, temizlik ve bakım ürünlerini tercih etmişlerdir. Hedonik Satın Alma Davranışlarında kadınların, 401TL-800TL (orta düzey) gelir düzeyine sahip öğrencilerin, ayda ve Haftada bir ve birkaç kez alışveriş yapan Hedonik Satın Alma Davranışlarının daha yüksek olduğu, kredi kartı kullanımının fırsatları yakalama. Maceracı alışveriş motivasyonunda kapıda ödeme seçeneği tercih edildi sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin Faydacı Satın Alma Davranışlarının cinsiyetine göre anlamlı farklılık oluşmamıştır. 801TL ve üstü gelir düzeyine sahip öğrencilerin, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde eğitim gören öğrencilerin, Ayda veya haftada birkaç alışveriş yapan Kredi kartı kullanan öğrencilerin Faydacı Satın Alma Davranışlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Öğrenciler Kredi kartı kullanımında Elverişli Seçim İçin Alışveriş ve Maliyeti Düşürmek İçin Alışveriş yaptıkları sonucuna ulaşılmıştır Anahtar Kelimeler: Hedonik Tüketim, Faydacı Tüketim, Online Alışveriş, Üniversite Öğrencileri.
Davranışsal iktisat perspektifinden online ve geleneksel alışveriş açısından tüketim tercihlerinin karşılaştırılması
Davranışsal iktisat yaklaşımı ile tüketicilerin davranışları incelendiğinde karar verme süreçlerindeki psikolojik ve bireysel farklılıkların varlığı bu alanda yapılan araştırmalar sonucunda açık bir şekilde gözlemlenmektedir. Geleneksel iktisadın savunduğu rasyonalitenin aksine tüketiciler, bilişsel yargıları ile hareket etmektedir. Neo-klasik iktisadın varsayımları tümüyle reddedilmemekte ve Simon tarafından ortaya atılan sınırlı rasyonalite kavramı ön plana çıkmaktadır. Tüketicilerin rasyonel davrandığı varsayımı altında birçok çalışma yapılmıştır. Ancak psikoloji bilimine dayanan davranışsal iktisat, tüketicilerin çeşitli faktörlerden etkilenerek tercihlerini yaptığını öne sürmektedir. Bu bağlamda alanyazını incelendiğinde davranışsal iktisat çalışmaları senaryo, anket ve deney yöntemleri kullanılarak yapılmaktadır. Bu çalışmada, tüketicilerin satın alma tercihlerinin davranışsal iktisat perspektifinden incelenmiştir. Araştırmanın konusu; bireylerin online ve geleneksel (offline) alışveriş tercihlerinde meydana gelen farklılıklar ile tüketim ilişkisinin incelenmesi ve bu ilişkinin davranışsal boyutlardan da ele alınmasıdır. Bu kapsamda online anket hazırlanarak Türkiye'nin çeşitli illerinde ikamet eden 750 kişiye uygulanmıştır. Çalışmanın yürütülmesinde seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden 'kolayda örnekleme' yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada, verilerin analizi SPSS-22 paket programıyla ölçülmüştür. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistikler, geçerlilik ve güvenilirlik analizi, bağımsız örneklem t-Testi ve Tek yönlü (One way) varyans analizi, Pearson Korelasyon analizi tekniklerinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre tüketicilerin demografik faktörlere göre bazen irrasyonel davranışlar sergiledikleri gözlemlenirken çoğu zaman tüketim tercihinde bilişsel çelişki yaşadıkları da tespit edilmiştir. Genel olarak online alışverişi tercih etseler de alt boyutlar arasındaki ilişki analizinde geleneksel alışverişte daha yüksek anlamlılık ve daha rasyonel tercihlerde bulundukları gözlemlenmiştir. Tüketiciler her ne kadar planlı alışveriş yaptıklarını düşünseler de aslında anlık hazzın cazibesinden etkilenerek ihtiyaç dışı tüketimde yapmaktadırlar. Online alışverişte 14.000+ tl gelire sahip bireylerin prestije daha önem verdiği gözlemlenmiştir. Bu durumda gelir arttıkça statü gösterici tüketimin arttığı göstermektedir.
University student's attitudes and thoughts about e-commerce and e-marketing: A case study of five university in Iraq – Erbil
Online shopping unlocks new options and perspectives for clienteles. The variety of goods and facilities provided by available retailers at various price points creates this an impressive market spot. Some consumers have readily transitioned to buying online while some have nervous feelings about different anxieties and threats. These reflections serve as a prevention factor to shopping online. The research 's key goal is to investigate the effect of risk and fear on purchase decisions from online shoppers. The study looked at 700 respondents from five selected universities in Iraq's Kurdistan Region. The primary data where collected by means of a questionnaire which evaluated 634 valid answers. Statistics program SPSS 22 has been used including pace, Pearson Correlation and ANOVA test. The secondary data were collected from scientific journals, textbooks and websites. The result shows a significant link between risk and anxiety and the intention of student online shopper. The study is very vital for persons who to understand the role and importance consumers' behaviour especially the anxiety and risk when shopping online. So, they can adopt risk reduction strategies and do not waste their efforts, time and money on non-relevant strategies.
Yeni medya ve tüketim: Çevrimiçi tüketim alışkanlıklarının Elazığ örneğinde analizi
Hızla gelişen ve değişen teknoloji ile birlikte artan internet kullanımı, zaman içinde internet alışverişinin büyümesine de etki etmiştir. İnternet alışverişi ile ürünü seçip siparişini verip ödemesini yapmak sadece birkaç dakikayı almaktadır. Bununla birlikte internet ve yeni medya, tüketicilerin alışkanlıklarını da değiştirerek, tüketim kültüründe yeni büyük bir yeniliğe neden olmuştur. Bu çalışma, tüketim kültürü çerçevesinde internetten alışveriş yapan tüketicilerin profillerini ortaya koymayı hedeflenmektedir. Bu kapsamda tüketicilerin internet alışverişine olan bakış açıları ve internetten alışveriş yapma pratikleri ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Araştırmanın veri toplama aşamasında online anket tekniği kullanmıştır. 30 sorudan oluşan anket, 600 kişilik örneklem grubuna uygulanmıştır. Araştırma sonucunda tüketicilerin internet alışverişine olan bakış açısı, yeni medya ile değişen tüketim alışkanlıkları ve internet üzerinden alışveriş yapan tüketicilerin değişen tercihlerine ilişkin çeşitli sonuçlar elde edilmiştir.
Görsel iletişim tasarımı açısından Türkiye'deki online alışveriş sitelerinin tasarım sorunları
İnsanlığın gördüğü en hızlı değişim süreçlerinden birisinin tam ortasındayız. Yakın bir geçmişe kadar bilgi teknolojilerinden haberdar olmayan insanlar bugün sınırsız bilginin kullanıcıları haline gelmişlerdir. Ülkeler arası sosyal ve ticari ilişkilerin gelişerek, küreselleşme boyutuna ulaştığı bir dönemde, iletişimde hız kaçınılmaz bir ihtiyaç halini almıştır. Bilgi teknolojisi ve elektronik sektöründeki gelişmeler bu ihtiyacı karşılayacak çözümler bulmuştur. Enformasyon teknolojilerinin gelişim sürecine paralel olarak, ekonomik faaliyetlerin doğası da köklü bir biçimde değişmektedir. Geçmişin genellikle yüz yüze, yazılı kayıt sistemine dayanan iş yapma şekli, giderek artan biçimde, elektronik tabanlı hale gelmektedir. Elektronik ticaret, 1990'lı yılların ikinci yarısından itibaren, internetin aynı zamanda bir iş yapma yeri haline gelmesiyle birlikte yaygınlık kazanmıştır. Bu çalışma da "elektronik ticaret kavramı, kapsamı ve önemi, elektronik ticaretin özellikleri ve farkları, elektronik ticaret destek sistemleri, elektronik ticaretin unsurları, elektronik ticaret alanları elektronik ticaretin araçları, elektronik ticaret modelleri, elektronik ticarette ödeme yolları, elektronik ticaretin avantaj ve dezavantajları, elektronik ticarette güvenlik ve elektronik ticarette web tasarım süreci" konuları kapsamlı biçimde açıklanmıştır. Bu çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci ve ikinci bölümler teknik bölümler, üçüncü bölüm metodoloji, dördüncü bölüm bulgu ve yorumlar kısmından oluşmaktadır. Birinci bölümde elektronik ticaret kavramı, tarihçesi, türleri, avantajları, güvenlik sorunları ve karşılaşılan genel sorunlar anlatılmıştır. İkinci bölümde elektronik ticaretin ekonomik ve sosyal yaşama etkileri, site türleri, web tasarım sürecinde görsel ve grafik tasarım elemanlarının önemi anlatılmıştır. Üçüncü bölüm bilimsel literatür taraması yapılarak çalışmanın yöntemi indexler araştırılıp, çalışmanın içerik analizi yöntemiyle çözümlenmesine karar verilmiştir. Dördüncü bölümde tasarım ilkeleri doğrultusunda alışveriş siteleri karşılaştırılmıştır. Bu araştırmada Türkiye'deki online web sitelerinin betimsel model çerçevesinde grafik tasarım ilkeleri yönüyle analizi sonucunda web sitelerinin uygunluklarının yansıtılıp yansıtılmadığı tartışılmıştır. Bu bağlamda problemin çözümüne yönelik öneriler sunulmuştur.
Sosyal medya alışverişlerinin ağızdan ağıza iletişim ve satın alma niyeti üzerindeki etkisi: Bir araştırma
Sosyal medya pazarlaması, sosyal medya kullanımı ve ağızdan ağıza iletişime yönelik literatür incelendiğinde, pek çok kaynak bulunmaktadır. Ancak, Türkiye'deki sosyal medya kullanıcıları üzerinde sosyal medya web sitelerinde ürünlere göz atma, ağızdan ağıza bilgi paylaşımı ve satın almaya yönelik konu, henüz literatürde yerini almamıştır. Bu çalışmada; faydacı motivasyon ile sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerin, ağızdan ağıza iletişim ve satın alma niyeti üzerindeki etkisi incelemeye çalışılmıştır. Çalışmanın evrenini Türkiye'deki sosyal medya kullanıcıları oluşturmaktadır. Araştırma çalışma grubunda, 433 sosyal medya kullanıcısı yer almaktadır. Araştırmada, kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak anket tekniğiyle veriler SPSS 22.0 programı ile analiz edilmiştir. Katılımcıların çoğunluğunu kadın kullanıcılardan oluşmaktadır. Elde edilen veriler, frekans analizi, korelasyon, regresyon ve güvenilirlik analizleri ile incelenmiştir. Analiz sonucuna göre, sosyal medya alışverişlerindeki faydacı boyutlar ve sosyal medya ürün taramasının faydacı motivasyon ile arasında pozitif etki olduğu görülürken, sosyal medya ürün taraması ile ağızdan ağıza ve satın alma niyet arasında ise olumlu etkisi olduğu bulunmuştur.
Tüketicilerin "Getir" online sipariş uygulamasını kabul ve kullanımı üzerine bir araştırma
Günümüzde iletişim teknolojilerinde yaşanan hızlı ve baş döndürücü gelişmeler ve gerek sosyal medya platformlarının gerekse de çevrimiçi alışveriş uygulamalarının gün geçtikçe artması, insanların yaşam tarzlarında büyük çaplı değişimlere sebep olmuştur. İnsanlar, iletişim kurmak, bilgi edinmek, eğlenmek, alışveriş yapmak gibi faaliyetlerinin büyük bir kısmını internet ve sosyal medya araçları üzerinden gerçekleştirmektedirler. Tüketicilerin online bir başka ifade ile çevrimiçi alışverişe karşı tutum ve davranışları birçok etkene göre farklılık göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, tüketicilerin tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak Türkiye'de en yaygın olarak kullanılan çevrimiçi sipariş uygulamalarından olan "Getir" uygulamasını kabul ve kullanım düzeylerini incelemektir. Araştırmanın katılımcılarını en az bir kez çevrimiçi sipariş uygulamasını kullanmış olan tüketici grubu oluşturmaktadır. Araştırmaya 386 tüketici tüm dünyanın ve Türkiye'nin de içerisinde bulunduğu Covid-19 pandemisi süreci göz önünde bulundurularak "Google Form" üzerinden hazırlanmış çevrimiçi ankete vermiş oldukları cevaplar ile katılım sağlamışlardır. Araştırma modeli Teknoloji Kabul Modeline dayanmaktadır ve anket uygulaması buna paralel olarak araştırmacı tarafından hazırlanan "demografik bilgi formu" ve Türkçeye çevrilmiş olan "Teknoloji Kabul ve Kullanım" ölçeği formundan oluşmaktadır. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiş, tanımlayıcı istatistiki analizler, güvenilirlik ve geçerlik testleri ve faktör analizi uygulanan modelimizi oluşturan değişkenler arasındaki ilişki regresyon analizi ile test edilmiştir. Analizler sonucunda, anından teslim çevrimiçi sipariş uygulamalarından "Getir" uygulamasının kullanan tüketicilerin, Algılanan Kullanım Kolaylığı ve Fayda, Algılanan Risk ve Algılanan Zevk düzeylerinin Memnuniyetleri üzerinde etkisi oluğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca tüketicilerin Memnuniyet düzeylerinin de uygulamayı Kullanma Niyetleri üzerinde etkisinin olduğu sonucu ortaya çıkmıştır.
X ve Y kuşağının internet alışverişinde marka özgünlüğünün marka tercihindeki etkisi ve marka güveninin aracılık rolü: Ayakkabı sektörü üzerine bir araştırma
Günümüzde her alanda internetin kullanımının artması, işletmelerin internet üzerinden alışveriş olanağı sağlaması ve pek çok avantajının olması tüketicileri internet alışverişine yöneltmektedir. Teknolojinin gelişmesiyle artan üretim ve pazarda birbirine benzer çok sayıda ürünün ihtiyaçları karşılayabilecek niteliğe sahip olması tüketicinin seçim yaparken birtakım zorluklarla karşılaşmasına neden olmaktadır. Tüketicilerin özgünlük aramalarının nedeni ise alacakları ürünlerin kullanımın amaçlarına hizmet etmesinin yanında markaların süreklilik göstermesi ve manevi tatmin duygularını giderebilmesidir. Tüm bu faktörler değerlendirildiğinde çalışmanın amacı, internet alışverişinde marka özgünlüğün marka tercihindeki etkisi ve marka güveninin aracılılık rolünün olup olmadığını belirlemektir. Çalışmanın bir diğer amacı ise, marka özgünlüğü, marka tercihi ve marka güvenine yönelik algılarının X ve Y kuşağına göre farklılık gösterip göstermediğini araştırmaktır. Araştırma, tesadüfi olmayan örnekleme yöntemlerinden kolayda örnekleme yöntemi ile online anket düzenlenerek yapılmıştır. 478 katılımcının anketleri SPSS paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; X ve Y kuşağının marka özgünlüğü, marka tercihi ve marka güvenine yönelik algıları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamıştır. X ve Y kuşağının internet üzerinden alışveriş yapma davranışları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Marka özgünlüğü ve marka tercihi arasındaki ilişkide marka güveninin kısmi aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir.
Elektronik ticaretin kullanımında kritik başarı faktörlerinin etkisi ve Türkiye'de faaliyet gösteren elektronik ticaret işletmelerinde bir araştırma
Elektronik ortamda pazarlama yapmak ve ticari faaliyetlerde bulunmak, özellikle işletmelerin rakiplerini görmek, pazarı ve trendlerini kavramak, müşteri beklentilerini, taleplerini ve yorumlarını incelemek adına çeşitli avantajları beraberinde getirmektedir. Ancak bunların tamamını yakalamak için etkin bir e-ticaret sistemi kurmak ve bu alanda uzmanlaşmak da şarttır. Başarıyı elde etmek çeşitli faktörlere bağlıdır. Bu çalışma, elektronik ticaretin kullanımında kritik başarı faktörlerinin etkisin anlamak amacına hizmet etmektedir. Bu amacın gerçekleşmesi adına alan literatür ve anket uygulaması yöntemlerinden faydalanılmıştır. Araştırmanın modeli, niceliksel araştırma türünde olup tarama modellerinden genel tarama modelidir. Çalışmanın literatür taramasında elektronik ticaretin ne olduğu, bu ticaret sistemindeki rekabet, işletmelere elektronik ticaretin getirebileceği faydalar ve elektronik ticaret tipleri gibi araştırma kısmına ışık tutacak bilgiler derlenmiştir. Ticaretin gerçekleştirildiği özel tasarım web sitelerin yanı sıra sosyal medya platformlarının da müşterilerin talep ve beklentilerini anlamak, rakipleri incelemek ve reklam yapmak için kullanıldığı tespit edilmiştir. Buradan hareketle, e-ticaretin etkin yapılması için çok yönlü düşünülmesi gerektiği, hukuki şartların oluşturulması için çalışılmasının ve müşterilere internetin her mecrada erişilmesinin şart olduğu söylenebilecektir. Anket araştırması kısmında ise kolayda örnekleme yöntemi ile Türkiye'nin farklı yerlerinde elektronik ticaret faaliyetleri yürüten firmaların karar vericileri -yöneticileri, firma sahipleri ya da ortakları- ile görüşülmüştür. Araştırmaya toplam 371 kişi katılmış ve kendilerine 45 soru yöneltilmiştir. Yöneltilen sorular elektronik ticaret performanslarını ölçmeye yöneliktir ve firmaların bulunduğu yer, e-ticaret yapma süreleri, hukuki altyapıları gibi çok fazla değişkenin incelenmesine çalışılmıştır. Sonuçlar, SPSS 21 istatistik programı yardımı ile analiz edilmiştir. Araştırmanın analizinde, geçerlilik ve güvenilirlik analizleri, faktör analizleri, ölçek puanlarının betimleyici istatistikleri, karşılaştırma analizleri ile beraber elektronik ticarette kritik başarı faktörlerinin etkisi değerlendirilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonucunda; elektronik ticareti etkileyen kritik başarı faktörleri bulguları ortaya çıkmıştır. Bu faktörler ise sırasıyla, sitenin etkinliği ve erişilebilirliği, işletmeye ve siteye yönelik marka değeri, müşteriye yönelik sosyal fayda, işletme içi ve devlet odaklı yönetimsel etkenler olmak üzere 4 kritik başarı faktörü bulunmuştur. Çalışmada elde edilen bulgulara göre işletmenin elektronik ticaret için kurduğu web sitesinin kullanılabilirliğinin, çalışanların elektronik ticarete ilişkin bilgi düzeyinin, dijital ortamda yürütülen pazarlama faaliyetlerinin, iletişim yöntemlerinin ve hızının, müşterilerin dinlenmesinin ve etkin bir süreç kurmanın elektronik ticaret performansını etkilediğini söylemek yanlış olmayacaktır. Çalışmada, ankete katılan kişinin sınırlı olması ve verilen yanıtların doğru/samimi olduğunun kabul edilmesi sınırlılık olarak kabul edilmiştir.
Perakendecilikte omni-channel yaklaşımı ile vadedilen alışveriş deneyiminin müşteri memnuniyeti açısından önemi
Teknolojik gelişmeler günlük yaşamı etkilediği gibi pazara sunulan ürün ve hizmetleri de etkilemektedir. Bu etki aynı zamanda da ürün ve hizmetlerin pazara ne şekilde sunulacağı konusunu da gündeme getirmektedir. İnternet kullanımındaki artış, satış ve iletişim kanallarında da çeşitliliğe yol açmıştır. Satış ve iletişim kanallarındaki bu çeşitlilik, perakendecileri pürüzsüz bir alışveriş deneyimi yaşatmak için bazı stratejik kararlar almak zorunda bırakmaktadır. Çok kanallı perakendeciliğin devamı olarak ortaya çıkan omni-channel yaklaşımı tüketicilere pürüzsüz alışveriş deneyimi vaadi sunmaktadır. Bu vaadi gerçekleştirmek için ise satış ve iletişim kanallarının kusursuz entegrasyonu şarttır. Bazı zorluklara sahip olsa da dünyada ve Türkiye'de bu yaklaşımı benimseyen ve uygulamak için yatırım yapan firmalar mevcuttur. Bu çalışmada Omni-channel yaklaşımına ait literatür taraması ile ortaya çıkan kriterlere göre vadedilen alışveriş deneyiminin müşteri memnuniyeti açısından önemi araştırılmıştır. Araştırma için kullanılan boyutlar ve boyutlara ait değişkenler tüketiciler tarafından müşteri memnuniyeti açısından önemli bulunmuştur. Ayrıca araştırmada mağazada bulunabilirlik boyutu sonuçlarına göre cinsiyete göre ve sadakat programları boyutu sonuçları ile medeni durum arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Kanal entegrasyon boyutunun sonuçlarına göre eğitim durumuna göre anlamlı bir farlılık bulunamamıştır. Pürüzsüz çevrimiçi boyutunun sonuçlarına göre eğitim durumuna göre anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir. Çalışmada ortaya çıkan bulgular, sonraki süreçte bu alanda yapılacak çalışmalara ve bu yaklaşımı benimseyecek perakendecilere başlangıç noktası ve önderlik etmesi amaçlanmıştır.
Bir pazarlama ortamı olarak özel alışveriş siteleri ve tüketicilerin özel alışveriş siteleri tercihlerini etkileyen faktörlerin belirlenmesine yönelik bir araştırma
Özel alışveriş sitelerinin sağlamış olduğu dinamikler açısından tüketici davranışlarına etkisi, tüketiciler bağlamında pazarlama açısından son derece önemli bir konudur. Bu nedenle incelenmesi ve süreçlerin değerlendirilmesi her bağlamda hem tüketiciler hem de sektör açısından faydalı olacaktır.Özel alışveriş siteleri incelendiğinde tüketicilere farklı alanlarda fayda sağladığı görülmekte ve bu noktada tüketici davranışlarına ne şekilde etki etmektedir sorusu gündeme gelmektedir.Bu amaçla; çalışmanın birinci bölümünde tüketici davranışı ve tüketici davranışını etkileyen faktörler incelenmiştir. İkinci bölümünde tüketici karar süreci açısından konu açıklanmış, üçüncü bölümde ise özel alışveriş siteleri incelenerek, tüketicilere yönelik hazırlanan anket uygulamasına yönelik analiz sonuçları değerlendirilmiştir.Anahtar Kelime: Özel alışveriş siteleri, tüketici davranışı, pazarlama,internet
COVID-19 salgını süreci ile tüketicilerin çevrim içi gıda alışverişini etkileyen unsurlar
Çin'in Wuhan kentinde 2019 yılının son aylarında patlak verip herkesi etkisi altına alan Covid-19 salgını; tüm dünyayı ve sektörleri etkilediği gibi gıda sektörünü de etkilemiştir. Covid-19 salgınının sonuçları olan karantina uygulamaları, sokağa çıkma yasakları, fiziki mağazaların çoğunun geçici olarak kapatılması ve bulaş riski sebebiyle çevrim içi alışverişe olan talep daha da ön plana çıkmış ve tercih sebebi olmuştur. Bu durumu göz önüne alan gıda satıcıları değişen ve talebi artan çevrim içi gıda alışverişi için teknolojik gelişmelerin ve ilerlemelerin sayesiyle pazardaki yerlerini koruyabilmek ve tüketicilerin ihtiyaçlarını karşılayabilmek için çevrim içi gıda alışverişi konusunda harekete geçmişlerdir. Tüketicilerin çevrim içi gıda alışverişini tercih etmeleri ile birlikte bu yönelimlerini etkileyen unsurlar oluşmuştur. Tüketicilerin çevrim içi gıda alışverişi tercih etme sebepleri arasında çeşitlilik, esneklik, rahatlık, çok yönlülük ve haz gibi unsurlar dikkate alındığında satın alma kararını etkileyen çeşitli seçenekler göz önüne çıkmaktadır. Bu araştırmanın amacı tüketicilerin Covid-19 salgını sürecinde çevrim içi gıda satın alma davranışlarını etkileyen unsurları diğer bir değişle tercih etmelerine sebep olan etkenleri belirleyebilmektir. Veri toplama yöntemi olarak çevrim içi anket yapılmış ve araştırmaya 406 kişi katılmıştır. Araştırmanın evrenini 18 yaşından büyük, anketi cevaplamaya gönüllü ve daha önce çevrim içi gıda alışverişi yapmış olan tüketiciler oluşturmaktadır. Elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiş ve güvenirlik analizi için Cronbach Alpha katsayısı kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda 5 hipotezden 3'ü kabul edilmiş, 2'si reddedilmiştir. Covid-19 salgını süreci ile çevrim içi gıda alışverişinde tekrardan satın alma niyeti üzerinde; haz, rahatlık ve esnekliğin etkisi olduğu desteklenirken, çeşitlilik ve çok yönlülüğünün etkilerinin olmadığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çevrim İçi Gıda Alışverişi, Covid-19, Salgın, Tüketici Davranışı
Yeni medya kullanımındaki akış deneyiminin risk algısı ve online turistik satın alma niyetine etkisi
Turizm ürününün kendine has özellikleri göz önüne alındığında sadece soyut bilgilerle ve vaatlerle değerlendirilmesi ve turistin bu soyut bilgilerle satın alma sürecini yönetmesi zorunluluğu turizm sektörünü bilgi endüstrisiyle bütünleştirmiştir. Yeni medyalar öncesi yalnızca niteliksel bilgileri taşıyan teknolojiler artık sosyal ve hedonik ihtiyaçları karşılayan bir sistem haline dönüşmüştür. Yeni medyalarla birlikte artık profesyonel içeriktense sosyal içerikleri tercih eden turistler turizm ürününün doğasında olan belirsizliği ve risk algısını azaltmak için sosyal bir onaya ihtiyaç duyarlar. Turistin sosyal onaya olan ihtiyacı onu yeni medyalarla daha yoğun bir akışa götürmektedir. Bu noktada yaşanılan akışın doğru yönetimi ve bu akış sürecinde sosyal içeriklere karşı servis edilen geribildirimler turistin satın alma niyetini pozitif şekilde etki edeceği düşünülebilir. Bu nedenle doktora tezinde bilgi yoğun bir endüstri haline dönüşen turizm sektöründe turistlerin satın alma niyetini birinci dereceden etkileyen risk algısı, yeni medya ve akış teorisi ekseninde ele alınmış ve değerlendirilmiştir. Yeni medyalarda yaşanılan akışın artması turistik risk algısını azalttığı ve satın alma niyetini arttırdığı bulgularla sunulmuştur. Tüm bulgular çok geniş bir sahada yapılan taramalarla multidisipliner boyutta ele alınmış ve karşılaştırılmıştır. Multidisipliner literatür sahası farklı bakış açılarını yaratmış ve tartışma bölümünde vurgulandığı üzere birçok kavramın eleştirilmesini sağlamıştır. Anahtar Sözcükler: İnsan-Teknoloji Etkileşimi, Akış Teorisi, Yeni Medya,Risk Algısı, Online Turistik Satın Alma Niyeti