Hepatit B virüsü enfeksiyonu için prognostik bir belirteç olarak mikroRNA'ların rolü üzerine moleküler bir çalışma
2025
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Danışman: Dr. Öğr. Üyesi Müge Fırat
Özet (TR)
Hepatit B virüsü (HBV), karaciğer sirozu ve hepatoselüler karsinoma (HCC) kadar ilerleyebilen akut ve kronik karaciğer bozukluklarına neden olabilen, karaciğere saldıran bir virüstür. HBV küresel olarak önde gelen bir hastalık ve ölüm nedeni olmaya devam etmektedir. MikroRNA'lar (miRNA'lar), tamamlayıcı mRNA'ların hem stabilitesini hem de translasyonunu etkileyerek transkripsiyon sonrası düzeyde gen ifadesini modüle eden küçük kodlamayan RNA'lardır. MikroRNA'lar (miRNA'lar) gen fonksiyonunun düzenlenmesinde önemli rol oynamaktadır. Çok sayıda bulgu, miR-101 ve miR-122 ve miR-221 gibi bazı miRNA'ların HBV replikasyonunda ve HBV ile ilişkili HCC gelişimi de dahil olmak üzere HBV ile ilişkili hastalıkta rol oynadığını göstermiştir. Bu çalışmanın amaçları, Iraklı HBV pozitif hastalarda HBV genotipini belirlemek ve kronik hepatit B'de karaciğer hasarının tanısal bir belirteci olarak plazmadaki bazı mikroRNA'ların (101, 122 ve 221) ekspresyon düzeyini değerlendirmektir. Bu çalışma, 25 sağlıklı birey, 25 kronik HBV taşıyıcısı hasta, 25 tedavi altındaki HBV pozitif hasta ve 25 okült HBV enfeksiyonu olan hasta olmak üzere dört denek grubunu içermiştir. Çalışmaya 15/2/2023 tarihinde Bakuba Eğitim Hastanesi / Gastroenteroloji ve Hepatoloji Bölümü'nden ve Diyala Sağlık Müdürlüğü Merkez Kan Bankası Laboratuvarı Viroloji Birimi'nden kan örnekleri alınarak başlanmıştır. Plazmadaki HBV genotipi, viral yük ve miRNA'lar (101, 122 ve 221) gerçek zamanlı PCR kullanılarak ölçülmüştür. İstatistiksel analiz SPSS programı versiyon 25 kullanılarak yapılmış, P değeri ≤ 0.05 ise anlamlı kabul edilmiştir. Bu sonuçlar, tedavi grubunda mikroRNA-101'in ortalama ± SE ekspresyonunun 33.8 ± 1.2 olduğunu ve kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede yüksek olduğunu göstermiştir (P= 0.042). Kronik HBV hastasında, mikroRNA-101'in ortalama ± SE ekspresyonu 31 ± 1.4 olup, bu değer de kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (P= 0.012). Benzer şekilde, gizli HB grubunda mikroRNA-101'in ortalama ± SE ekspresyonu kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (29.4 ± 1.5 Vs 28.8 ± 2.2, P = 0.01). Sonuçlar ayrıca tedavi grubunda mikroRNA-122'nin ortalama ± SE ekspresyonunun kontrol grubuna kıyasla önemli ölçüde daha yüksek olduğunu göstermiştir (43 ± 3.5 Vs 32.3 ± 2.4, P= 0.001). Benzer şekilde, kronik HB grubunda mikroRNA-122'nin ortalama ± SE ekspresyonu kontrol grubundan anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (35.8 ± 3.2 Vs 32.3 ± 2.4, P= 0.012). Son olarak, gizli HB grubunda mikroRNA-122 ekspresyonunun ortalama ± SE değeri de kontrole kıyasla anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (38.2 ± 2.7 Vs 32.3 ± 2.4, P= 0.01). Ayrıca, tedavi grubunda mikroRNA-221 ekspresyonunun ortalama ± SE değeri 36,6 ± 0,10 olup kontrol grubuna (39,8 ± 0,11) kıyasla anlamlı derecede düşük bulunmuştur (P= 0,004). Kronik HB grubunda mikroRNA 221 ekspresyonunun ortalama ± SE değeri 34 ± 0.102 olup, kontrol grubu 39.8 ± 0.11 ile karşılaştırıldığında anlamlı derecede düşük bulunmuştur (P= 0.012). Benzer şekilde, gizli HB grubundaki mikroRNA-221 ekspresyonunun ortalama ± SE değeri kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede düşük bulunmuştur (34.4 ± 0.1 Vs 39.8 ± 0.11, P= 0.01). Gerçekleştirilen sekanslama reaksiyonları, HBV'nin D genotipi ile ilişkili olduğu belirlenen incelenen örneklerin kesin tanımlamasını doğrulamıştır. H1 - H4 örneklerinin nükleik asit dizilerinin HBV'nin en yakın ilişkili referans dizileriyle (GenBank acc. no. KF170747.1) hizalanması, bu referans dizilerde bulunmayan iki yeni nükleik asit varyantının (H3'te 112T>C ve H4'te 84C>A) varlığını ortaya çıkarmıştır. Bu varyantların çevrilmesi, 112T>C'nin, S geni tarafından kodlanan proteinde (p.159Asp>Glu) p.159Asp'nin Glu'ya dönüşmesine neden olan yanlış bir etkiye yol açtığını göstermiştir. Benzer şekilde, 84C>A yanlış anlam etkisine yol açarak büyük S proteininde p.169Ser'in Pro'ya dönüşmesine neden olmuştur (p.169Ser>Pro). p.159Asp>Glu mutasyonu, 159. pozisyonda negatif yüklü amino asidin (Asp) daha büyük bir negatif yüklü amino aside (Glu) dönüşmesini içermiştir. mikroRNA-101, mikroRNA-122 ve mikroRNA-221'in ekspresyon oranının, özellikle tedavi gören tüm HBV klinik oluşumlarında oldukça anlamlı olduğu sonucuna varılabilir. Bu mikroRNA'ların HBV belirteçleri ile pozitif korelasyon göstermesi, HBV enfeksiyonunun ilerlemesinin belirlenmesinde yardımcı bir belirteç olarak kullanılabileceğini düşündürmüştür
Yazar
Mustafa Mahmud Mustaf Badranı
Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır
Mustafa Mahmud Mustaf Badranı (Doktora Tezi). Hepatit B virüsü enfeksiyonu için prognostik bir belirteç olarak mikroRNA'ların rolü üzerine moleküler bir çalışma, 2025, Çankırı Karatekin Üniversitesi.
Anahtar Kelimeler
Lisans
Tüm Hakları Saklıdır
Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.
Çankırı Karatekin Üniversitesi tezlerinden daha fazlası
- Türkiye'de kadınların çalışma hayatına katılımında muhafazakarlığın rolü(2023)
- Ankara ilinin turizm potansiyeli(2023)
- Aşırı kilo ve obezitede ghrelin'in rolü(2023)
- Üniversite personelinin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarının değerlendirilmesi (Çankırı Karatekin Üniversitesi örneği)(2023)
- Nar kabuğu ekstraktının siraz (Capoeta damascına) ve bizir(Carasobarbus luteus) balığı filetolarının bazı fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özelliklerine etkisi(2023)
- Peygamber'e (S.A.V.) göre savaş etiği(2023)
