Heterojen sınıf ortamlarında Kur'an öğretiminde yeni bir yöntem uygulaması

Bu çalışma, özellikle Kur'an Kursları olmak üzere Kur'an öğretimi yapılan her yerde karşılaşılan ve eğitimin niteliğini etkileyen çeşitli problemlerin nasıl üstesinden gelinebileceğine dair çözüm önerilerine katkı sunmak üzere yapılmıştır. Kur'an Kurslarına gelen öğrenci profilinin gerek yaş gerek eğitim seviyesi gerekse hazır bulunuşluk açısından olukça farklılık arz etmesi heterojen bir sınıf yapısının ortaya çıkmasına sebebiyet vermektedir. Özellikle gündüzlü eğitimin yapıldığı kursların oldukça büyük bir yekûnunda böyle bir tablo söz konusudur. Kur'an öğretiminin yapıldığı ortaokul ve liselerde ise yaş ve eğitim seviyesi farkı mevzu bahis olmasa da hazır bulunuşluktaki farklılıklar açısından aynı sıkıntı mevcuttur. Sınıfın heterojen yapısı Kur'an öğreticisinin fiziksel, zihinsel, ruhsal ve sosyal açıdan gelişimi birbirinden oldukça farklı bir öğrenci kitlesiyle muhatap olmasına sebep olmaktadır. Bu durum ise anlatılan dersin anlaşılması, teorik bilgilerin pratiğe aktarılması ve öğrenilen bilgilerin muhafaza edilmesi gibi çeşitli hususlarda oldukça farklı sonuçları doğurmaktadır. Dezavantaj olarak duran problemleri aşma adına çalışmamız çerçevesinde sunulan çözüm önerilerinin tamamı bizzat araştırmacı tarafından kendi sınıf ortamında uygulanmış ve öğrenci üzerindeki sonuçları gözlemlenmiştir. Çalışmamızda verimli bir ders anlatımı için önerilen yöntem ve teknikler, anlaşılmanın kolaylaşması ve öğrenilenlerde kalıcılığın sağlanması için yapılan çeşitli etkinlikler bu çalışma için yeni tasarlanmış olmayıp öğreticinin göreve başladığı ilk yıldan itibaren uygulanmış ve aşama aşama geliştirilmiştir. Bundan sonraki yıllarda da ihtiyaca binaen aynı minvalde çalışmalara devam edilecektir. Çalışmamız bir giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Kur'an öğretiminin adeta belkemiğini oluşturan harflerin öğretiminde takip edilen metot ve yöntemler ele alınmıştır. İkinci bölümde harflerin üzerine konan ve metnin okunmasını kolaylaştıran çeşitli işaretlerin öğretimi esnasında takip edilen metot ve yöntemler anlatılmıştır. Üçüncü ve son bölümde ise cüz eğitimi esnasında müfredata dâhil olan bazı kuralların öğretiminde takip edilen yöntem ve metotlara değinilmiştir. Her bir bölümde konunun öğretiminde takip edilen yöntem ve metotlara değinildikten sonra sınıf içinde uygulaması yapılan etkinliklerden örnekler sunulmuştur. Etkinliğin yapılış amacına ve etkinlik sonrası yapılan ölçme ve değerlendirmelerin öğretici ve öğrenci açısından sonuçlarına her birinde ayrı ayrı değinilmeye çalışılmıştır. Yine zaman zaman öğreticinin sınıf içinde öğrencilerin çeşitli hallerine dair müşahedelerine de yer verilmiştir. Bu çalışmamız ile ulaştığımız sonuç; Kur'an-ı Kerîm'in eğitim ve öğretimi esnasında eğitim- öğretimin verimliliği açısından dezavantaj gibi görünen hususların, takip edilecek iyi bir strateji ile izale edilebileceği hatta avantaja dahi dönüştürülebileceği olmuştur. Yine iyi bir eğitimcinin, karşılaştığı problemler karşısında yenik düşmeyip onları aşmak için çaba göstermesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Kuşkusuz her bir öğreticinin nevi şahsına münhasır olarak nitelendirilebilecek problemlerle karşılaştığı düşünüldüğünde bu konuda sunulacak çok farklı çözüm önerileri de olacaktır/olmalıdır. Bunun için bu konuda daha çok mesai harcanması ve yeni yeni çalışmalara imza atılması gerekmektedir.