Hipertansif hastalarda oksipital lob yapılarının manyetik rezonans görüntüleri üzerinden volumetrik incelenmesi

Tansiyon, arteriollerin lümen genişliği ve duvar yapısı tarafından belirlenen kan basıncıdır. Bu basınç arteriol çapının daralması sonucu artar ve hipertansiyona (HT) neden olur. Ülkemizdeki kardiyologlar European Society of Cardiology (ESC)'nin kılavuzunu kullanarak tanı ve tedavilerini düzenlemektedir. Bu derneğin 2024'te yayınladığı güncel kılavuza göre sistolik kan basıncının≥140 mmHg veya diyastolik kan basıncının≥90 mmHg olması durumunda HT tanısı konur.Tek başına antihipertansif ilaç kullanımı da HT tanısı için yeterlidir. HT bütün vücut sistemleri üzerinde etkisi olan ve tedavi edilmezse ciddi komplikasyonlara yol açabilen bir hastalıktır.Serebrovasküler hastalık için de en önemli risk faktörlerinden biridir. Bu durum, merkezi sinir sisteminde değişikliklere yol açabilir. HT'ye bağlı gelişen birçok acil vardır ve bunlardan biri de ensefalopatidir. Genelde beynin posteriorunda görülen ve zamanında tedavi edilirse geri dönüşlü olan bu ensefalopati tablosuna posterior reversible ensefalopati sendromu (PRES) denir veotoregülatör seviyenin hızlıca aşılmasıyla ortaya çıkar. Manyetik Rezonans Görüntülemede lobus occipitalis (LO) ve bazen de lobus parietalis'in bir kısmında ödem görüntüsüne sebep olur. PRES'in LO hacmi üzerine etkisini dikkate alarak HT'nin aynı bölge üzerinde etkisini gözlemlemek, çalışmamızın ortaya çıkış sebebidir. Kontrol grubunda 119, hasta grubunda 120 kişinin değerlendirildiği bu çalışmada, yaşlanmaya bağlı ortaya çıkacak atrofinin, beyindeki HT etkisini gölgelememesi için30-40, 41-50 ve 51-60 olmak üzere üç ayrı yaş aralığı oluşturulmuştur. LO üzerindeki morfolojik etkileri gözlemlemek için 1 mm kalınlığındaki T1 ağırlıklı görüntüleri analiz etmek üzere bir otomatik segmentasyon programı olan volBrain kullanılmıştır. HT'nin kadınlarda, erkeklere göre LO ve alt yapılarını etkilediği, 30-40 ve 51-60 yaş aralıklarında, özellikle cuneus hacminde azalmaya yol açtığı görülmüştür. Özellikle bilişsel durumu değerlendirmek için kortikal kalınlık incelenmiş ve gerek cinsiyete gerek yaş aralıklarına göre kıyaslandığında anlamlı farklar gözlenmemiştir. Kişisel faktörlerden etkilenme riskini en aza indirmek için veriler, yapıların hacimleri intrakraniyal hacme göre standardize edilerek de değerlendirilmiştir. Cerebrum hacmi, LO'nun beynin geri kalanına göre HT'den görece etkilenimini belirlemek üzere değerlendirilse de gruplar arasında anlamlı fark görülmemiştir. Anahtar kelimeler: Lobus Occipitalis, Hipertansiyon, Hacim, Cuneus,volBrain, Manyetik Rezonans Görüntüleme