Hipoksik iskemik ensefalopatili yenidoğan bebeklerde insülin like growth faktör-1 ve growth hormon düzeyleri

ÖZET Hipoksik iskemik ensefalopati yenidoğan döneminde özellikle prenatal bakımın düzenli olarak yapılamadığı ülkelerde önemli bir problemdir. Ülkemiz gibi prenatal bakımın düzenli yapılamadığı ülkelerde yenidoğan bebeklerde önemli bir morbidite ve mortalite nedeni olan HİE'de destek tedavilerinin yanında yeni tedavi yöntemlerinin de geliştirilmesi önem taşımaktadır. Asfıkside IGF-l'de belirgin azalma olduğu ve IGF-l'in asfikside endojen nöroprotektif bir sistem olarak görev aldığı öne sürülmüştür. Bu çalışmada hipoksik iskemik ensefalopatili yenidoğan bebeklerde serum IGF-1 düzeylerinin saptanması amaçlandı. Çalışmaya Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi, Neonatoloji Bilim Dalı, Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde takip edilen ve çalışma grubunu oluşturan hipoksik iskemik ensefalopatili 18 yenidoğan bebek ile, aynı dönemde komplikasyonsuz, sağlıklı doğan ve kontrol grubunu oluşturan 19 yenidoğan bebek alındı. HİE'li olgular Sarnat ve Sarnat sınıflandırmasına göre evrelendirildi. Çalışma grubu ile kontrol grubundaki bebeklerin doğum ağırlıkları ve gestasyon yaşlan birbirine benzerdi. HİE'li bebeklerde yaşamın ilk 12-24 saatinde serum IGF-1 düzeyi, kortizol ve GH düzeyi, 5. ve 10. günde tekrar serum IGF-1 düzeyi bakıldı. Kontrol grubundaki bebeklerden de yaşamın ilk 12-24 saatinde IGF-1 düzeyi, kortizol ve GH düzeyi, lO.gün tekrar serum IGF-1 düzeyi bakıldı. Serum IGF-1 düzeyi ve GH düzeyi immünoradiometrique yöntem ile kantitatif olarak, kortizol düzeyi Chemiluminescence yöntemi ile tayin edildi. HİE'li bebeklerin ilk 12-24 saatlik iken alınan serum IGF-1 düzeyleri ortalama 78.5+27.9 ng/ml, 10. gündeki serum IGF-1 düzeyleri ortalama 72.2±36.8 ng/ml iken kontrol grubundaki bebeklerin 12-24 saatlik iken alınan serum IGF-1 düzeyleri ortalama 121.5±50.4 ng/ml, lO.gündeki serum IGF-l düzeyleri ortalama 133.1±34.4 ng/ml ölçüldü. Çalışma grubundaki olguların ilk 12-24 saatlik ve lO.gün IGF-1 düzeyleri kontrol grubundaki bebeklerden belirgin olarak düşüktü ve aralarında istatistiksel yönden önemli farlılık saptandı(p=0.02, p<0.001). Çalışma grubundaki olguların 12-24. saatlik ortalama GH düzeyleri, kontrol grubundaki bebeklerden belirgin olarak yüksekti ve aralarında istatistiksel yönden önemli farklılık saptandı (p=0.005). Çalışma grubundaki olguların 12-24. saatlik ortalama kortizol düzeyleri, kontrol grubundaki bebeklerin kotizol düzeyleri karşılaştırdığında aralarında istatistiksel yönden önemli farklılık saptanmadı (p>0.05). HİE'li olguların evrelere göre IGF-1 düzeyleri incelendiğinde Evre I ve Evre H'deki bebekler arasında istatistiksel yönden önemli farklılık saptanırken( p<0.05 ), Evre I ve Evre III ile Evre II ve Evre III arasında istatiksel yönden farklılık yoktu (p>0.05). Çalışmamızın sonuçlan HİE'li yenidoğan bebeklerde serum IGF-1 düzeylerinin azaldığını ve GH düzeylerinin arttığını göstermiştir. Bu değişikliklerin patofizyolojik mekanizmasının anlaşılması için daha ileri çalışmalar gereklidir. İlerde yapılacak IGF-1 sistemini hedef alan deneysel tedaviler ümit verici olabilir ve daha ileri değerlendirmeler için gereklidir. Anahtar kelimeler: Hipoksik iskemik ensefalopati, IGF-1, GH VII