Hipotiroidizmli bireylerin hastalığa uyumları ve fiziksel aktivite engelleririnin belirlenmesi

Amaç: Araştırmanın amacı hipotiroidizmli bireylerin hastalığa uyumları ve fiziksel aktivite engellerinin belirlenmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışma tanımlayıcı-kesitsel türde bir araştırma olarak yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini, Manisa'da bir ilçe devlet hastanesinin Dahiliye Polikliniği'ne bir yılda ayaktan başvuran yaklaşık 3000 hipotiroidizmli birey oluşturmaktadır. Örneklemi ise, çalışmanın yürütüldüğü tarihler arasında polikliniğe başvuran ve örnekleme dahil edilme kriterlerini karşılayan 344 hipotiroidizmli bireyden oluşmuştur. Araştırmada veriler Tanıtıcı Bilgi Formu, Kronik Hastalığa Uyum Ölçeği ve Fiziksel Aktivite Engelleri Ölçeği ile yüz yüze elde edilmiştir. Çalışmanın yürütülmesi için etik kurul onayı, kurum izni ve bireysel onam alınmış; tüm aşamalarda Helsinki Bildirgesi ilkelerine uyulmuştur. İstatistiksel verilerin analizi için IBM SPSS Statistics 27.00 paket programı kullanılmış; tanımlayıcı istatistikler, normal dağılım analizi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H Testi, ileri analiz için Bonforenni Testi, değişkenler arasındaki ilişkiyi ortaya koymak için Spearman Korelasyon analizi yapılmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hipotiroidizmli bireylerin yaş ortalaması 50,79±15,17 (Min-Max: 18-84 yaş)'dir. Katılımcıların %89,5'inin kadın, %90,1'inin evli, %57,3'ünün ilköğretim mezunu olduğu; %42,7'sinin 11 yıldan uzun süredir hipotiroidizm hastası olduğu, %84,9'unun ilaç kullandığı, %57,3'ünün başka bir kronik hastalığının bulunduğu bulunmuştur. Kronik Hastalığa Uyum Ölçeği toplam puan ortalaması 71,16± 11,80 (Min-Max:33-112) ve Fiziksel Aktivite Engelleri Ölçeği toplam puan ortalaması 53,80±14,45 (Min-Max :21-105)'dir. Kronik Hastalığa Uyum Ölçeği toplam puanı ve Fiziksel Aktivite Engelleri Ölçeği toplam puanı ile arasında negatif yönlü zayıf düzeyde ilişki olduğu saptanmıştır (s=−0,192, p<0,001). Sonuç: Hipotiroidizmli bireylerin kronik hastalığa uyum düzeyleri ve fiziksel aktivite engel düzeyleri orta düzeyde bir eğilim göstermektedir. Fiziksel aktivite engelleri azaldıkça kronik hastalığa uyumun arttığı belirlenmiştir. Bu bulgular ışığında, hipotiroidizmli bireylerin fiziksel aktiviteye katılımını artırmaya yönelik bireysel engellere yönelik stratejiler ve uyumlarını destekleyici programların geliştirilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Hipotiroidizm, Kronik Hastalık, Uyum, Fiziksel Aktivite, Fiziksel Aktivite Engelleri