Master'sOpen Access

HIV-serodiskordan çiftlerin HIV-negatif partnerlerinin deneyimlediği damgalama ve psikolojik sağlık

2025
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Bülent Turan

Abstract (TR)

İnsan bağışıklık yetmezliği virüsü (HIV) ve damgalanmayla ilişkili zorluklar yalnızca HIV ile yaşayan kişilerin psikolojik sağlıklarını etkilemekle kalmaz, bu kişilerin romantik ilişkilerini de etkiler. Özellikle HIV ile yaşayan kişilerin HIV-negatif serolojik durumuna sahip olan partnerleri de HIV ile yaşayan bir partnerle ilişkili olmaktan dolayı damgalama ve psikolojik zorluk deneyimleyebilir. Ancak sağlıklı ilişki işleyişi, partnerlerin deneyimlediği damgalamanın psikolojik sağlıkları üzerindeki olumsuz etkilerine karşı koruyucu olabilir. Bu çalışma, HIV-negatif serolojik durumu bildiren partnerlerde çeşitli ilişki işleyiş değişkenlerinin HIV ile yaşayan bir partnerle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutlarının psikolojik zorluklar, özellikle depresyon ve kaygı semptomları, üzerindeki düzenleyici etkisini araştırmıştır. Örneklem, HIV-negatif serolojik duruma sahip olan, HIV ile yaşayan biriyle romantik ilişkisi olan ve Türkiye'de yaşayan 58 katılımcıdan oluşmuştur. Katılımcılar geçerliği sağlanmış ve geri çeviri yöntemiyle çevrilmiş HIV ile yaşayan biriyle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutları, psikolojik zorluklar ve ilişki işleyişi üzerine ölçekler doldurmuştur. Herhangi bir ilişki işleyişi değişkenin HIV ile yaşayan bir partnerle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutları ve psikolojik zorluklar arasındaki ilişkide düzenleyici rolü görülmemesine karşın HIV ile yaşayan biriyle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutları arasındaki ilişkilerde bağlanma yönelimlerinin öne çıkan etkisi gözlemlenmiştir. Bununla birlikte ilişki doyumu, kişilerarası güven ve kişilerarası çatışmanın HIV ile yaşayan biriyle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutları ve ilişki bağlılığı arasındaki bağlantıda rolü izlenmiştir. Son olarak, ilişki doyumu ve kişilerarası güven, HIV ile yaşayan biriyle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutları ve psikolojik zorluklar arasındaki ilişkilerde aracı rolü oynamıştır. Bu bulgular, HIV ile yaşayan biriyle ilişkili olmaktan dolayı deneyimlenen damgalama boyutları ve ilişki işleyişi değişkenlerinin etkileşimde olabileceğini ve HIV-negatif serolojik durumu bildiren partnerlerin psikolojik sağlığını etkilemede karmaşık etkileri olabileceğini önermektedir. Sonuç olarak, gelecek teorik, ampirik ve müdahale araştırmaları, HIV'den etkilenen çiftlerin damgalama ve psikolojik sağlık deneyimlerini anlamada ilişki dinamiklerini göz önünde bulundurabilir.

Author

İlayda Akınkoç

How to Cite

İlayda Akınkoç (Yüksek Lisans Tezi). HIV-serodiskordan çiftlerin HIV-negatif partnerlerinin deneyimlediği damgalama ve psikolojik sağlık, 2025, Koç University.

Keywords

License

Tüm Hakları Saklıdır

This work is shared under the specified license terms.

More theses from Koç University