Effect of humıc dozes applıcatıons on physıologıcal and bıochemıcal propertıes of soybean (Glycıne max L.) grown under salt stress condıtıons

Bu çalışmada ekonomik değeri ve önemi yüksek olan soya (Glycine max L.) bitkisi materyal olarak kullanılmıştır. Bu çalışma, soya bitkisine Humic asit uygulanarak bitkinin tuz stresine karşı tolerans seviyesini belirlemek ve bitkide oluşan morfolojik ve biyokimyasal değişimleri gözlemlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma, 2019 yılında Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü' ne ait iklim odasında yürütülmüştür. Araştırmada tohumluk materyali olarak İlksoy soya çeşidi kullanılmıştır. Deneme, Tesadüf Parselleri Deneme Deseni' ne göre faktöriyel düzende 4 tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Araştırmada, dört farklı Humic asit dozu (0, 500, 1000 ve 2000 ppm) ve 3 farklı NaCl tuz dozu (0, 125 ve 250 mM) kullanılmıştır. Çalışmada Soyada kök uzunluğu, gövde uzunluğu, kök yaş ağırlığı, gövde yaş ağırlığı, kök kuru ağırlığı, gövde kuru ağırlığı, yaprak alanı, klorofil miktarı, yaprak dokularında iyon sızıntısı, lipid peroksidasyon düzeyi (MDA), yaprak dokularında bağıl su içeriği ve membran dayanıklılık indeksi gibi özellikler incelenmiştir. Çalışma sonucunda en uzun kök (38 cm) ve bitki boyu (30 cm) bitkilere tuz ve humic asit uygulanmayan kontrol parsellerinden, en yüksek kök (2.082 g) ve gövde yaş ağırlığı (1.87 g) tuz uygulamasının yapılmadığı 500 ppm humic asit dozu uygulanan parsellerden alınmıştır. Ayrıca en yüksek klorofil oranı 51.05 ile 250 mM tuz uygulanan ve humic asit dozu uygulamasının yapılmadığı bitkilerden elde edilmiştir. Anahtar kelimeler: Glycine max L., Humic asit, Tuz stresi, Soya.