Hz. Peygamber'in hadislerinde Bedevi eğitimi

Eğitim, ilk insandan bu yana insanın davranış değişikliği için gerekli olan en temel etken olarak görülmüş, bu sebeple yüzyıllar boyunca eğitim yöntemi, metodolojisi ve amacı hep konuşulan bir konu olmuştur. Kur'an'ı Kerim'in de ilk amacı bu olmuş, vahyin temelinde her zaman insanın duygu ve davranış eğitimi yer almıştır. Bu sebepledir ki bizim Allah ile olan iletişimimizin ilk ayağını, insanın Kur'an vasıtasıyla eğitimi oluşturur. Allah Teâlâ sadece yazılı bir metin üzerinde eğitimden ziyade, bir kılavuz gözetiminde öğretilmeye çalışılan olguların uygulamalı öğretimi için peygamberleri görevlendirmiştir. Bu sebeple aslında peygamberlerin eğitim amacıyla izlediği metotlar, bizzat Allah'ın insanlar için uygulanmasını uygun gördüğü eğitim modelidir diyebiliriz. Nebevî eğitim modelini özellikleri bakımından incelediğimizde, Resulullah'ın (a.s) Kur'an'a uygun, en önemlisi de kişiye göre bir eğitim faaliyeti yürüttüğü görülür. Nasıl ki günümüzde kültür seviyesi düşük toplumlar bir eğitimci için zorlayıcı unsur ise Asr-ı Saadet'te de eğitimi zorlaştırıcı böyle bir topluluk söz konusudur: Bedeviler. Bedeviler; coğrafya, kültür, iktisadi hayat, yaşam şekilleri gibi birçok konuda şehirde yaşayan insanlardan farklılık arz eder. Çölde yaşayan, kaba ve sert mizaçlı bedevilerin tavırlarındaki nezaketsizlik çoğu kez Hz. Peygamber'e (a.s.) karşı da kendini göstermiş, hatta bu durum ashabın da tepkisini çekmiştir. Nebevî eğitimde bedeviler ile ilgili en dikkat çekici husus hoşgörü ve müsamahadır. Hz.Peygamber (a.s.) toplumun eğitimine çok önem vermiş, medeni bir toplum oluşturmayı amaçlamıştır. Bu nedenle toplumun genelinden nezaket konusunda ayrışan bedeviler kaba ve sert tavırlarına rağmen hoşgörü ve müsamaha ile mukabele görmüşlerdir. Hz. Peygamber (a.s.) medeni bir toplum inşa etmek için toplumun birbiriyle bütünleşmesini önemsemiş, bu nedenle bedevilerin kaba tutumlarına rağmen ashabın da onlara karşı hoşgörü yolunu tutmalarını salık vermiştir. Hz. Peygamber'in (a.s.) bedevileri eğitimi belli başlı ilkeler ve metotlar çerçevesinde şekillenmiştir. Hz. Peygamber (a.s.) gerek eğitim ilkelerinde gerekse öğretim yöntemi seçiminde bedevilerin farklılıklarına ve ihtiyaçlarına göre bir yol izlemiş ve muhatablarına göre hareket etmiştir. Resulullah'ın (a.s.) eğitimde uygulamış olduğu bütün yöntemler günümüz pedagoji ilmine de ışık tutmuştur. Bu çalışma Hz. Peygamber'in (a.s.) bedeviler üzerindeki eğitici kimliğini incelemek amacıyla hazırlanmıştır. Bu inceleme esnasında günümüz eğitim bilimlerinin ilke ve metotlarından istifade edilmiş ve Resulullah'ın (a.s.) eğitim-öğretim uygulamalarındaki benzer yönler örneklerle desteklenmiştir. Bu sayede günümüz eğitim bilimleri ilke ve metotlarının Hz. Peygamber (a.s.) tarafından nasıl uygulandığının da görülmesi amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Bedevi, Eğitim, Nebevi Eğitim, Hadis