Histomorphometric and biochemical evaluation of the effects of different molecular weight hyaluronic acid on bone formation in rats

Çalışmamızın amacı, hızlı üst çene genişletmesi uygulanan sıçanların midpalatal sutur alanlarına enjekte edilen farklı moleküler ağırlığa sahip hyalüronik asidin uzun ve kısa dönemde kemik oluşumuna olan etkisinin histomorfometrik ve biyokimyasal olarak incelenmesidir. Bu çalışma ortalama ağırlıkları 360,31+/-52,2 gr olan 48 adet erkek Sprague-Dawley sıçanı üzerinde yürütülmüştür. Sıçanlar 3 gruba ayrılmıştır: kontrol (sadece serum fizyolojik), DMAHA (düşük moleküler ağırlıklı hyaluronik asit) ve YMAHA (yüksek moleküler ağırlıklı hyalüronik asit). Her grup için iki farklı zaman aralığı incelenmiştir: 10. ve 20. günler. Tüm gruplarda sıçanların üst çenesi paslanmaz çelik heliksli genişletme apareyi yardımıyla genişletilmiş ve 5. günde aparey çıkartılarak retansiyon apareyi uygulanmıştır. Retansiyon işlemiyle eşzamanlı olacak biçimde yüksek ve düşük molekül ağırlıklı hyaluronik asit ile serum fizyolojik solüsyonu midpalatal sutur alanına bölgesel olarak 0.05 ml (50 l) enjekte edilmiştir. Sıçanlar takip gruplarına göre 10. ve 20. günlerde sakrifiye edilmiştir. Kan örnekleri toplanmış ve üst çene örnekleri diseke edilip histolojik incelemeye hazırlanmıştır. Histomorfometrik inceleme için kesici dişlerin uzun eksenine paralel olacak biçimde, dişlerin kesici kenarlarından apeksine doğru 10 m kalınlığında uzunlamasına seri kesitler alınmıştır. Masson's trichrome ile boyanan kesitler foto mikroskobu ile analiz edilmiş ve hacim ölçümleri yapılmıştır. Alınan kan örnekleri santrifüj edilerek kan serumları elde edilmiş ve HA ölçüm kitleri kullanılarak serum içerindeki HA miktarları belirlenmiştir. Kemik oluşum miktarları 10. ve 20. günlerde kontrol ve deney grupları arasında anlamlı bir farklılık göstermiştir (p<0.05). Her grubun kemik alanı (m2) ve kemik perimetresi (m) ve kan serum HA değerleri incelenmiştir. Histomorfometrik inceleme sonucunda yüksek molekül ağırlıklı hyaluronik asit solüsyonunun düşük molekül ağırlıklı hyaluronik asit solüsyonu ve kontrol grubuna göre uzun ve kısa dönemde kemik yapımını anlamlı derecede arttırdığı gözlenmiştir (p<0.05). Düşük molekül ağırlıklı HA solüsyonu ve kontrol grubu karşılaştırıldığında DMAHA grupları kontrol gruplarına göre anlamlı derecede kemik üretimi arttırdığı gözlenmiştir (p<0.05). Kan serumları HA değerlerleri incelendiğinde DMAHA 10 ve 20 gün grupları yüksek değerler gösterse de anlamlı bir fark bulunamamıştır (p>0.05). Bu çalışmada minimal invaziv yaklaşımla kemik oluşumunun hızlandırılması ve ortodontik retansiyon süresinin kısaltılması, nüksün azaltılması amaçlanmıştır ayrıca kan serumu HA verilerinin biokimyasal olarak incelenerek bölgesel uygunan HA solüsyonlarının sistemik yayılım karakterlerinin aydınlatılması amaçlanmıştır. Bölgesel olarak yüksek molekül ağırlıklı hyaluronik asit uygulamasıyla kemik oluşumu arttırılmıştır. Bu çalışma HA kullanımı sayesinde ortodontik tedavilerde retansiyon süresinin kısaltılabileceği ve nüks riskinin azaltılabileceğini göstermektedir. Anahtar kelimeler: Hızlı üst çene genişletme, hyaluronik asit, hızlandırılmış kemik oluşumu, ortodontik nüks, kan serumu, sıçan