I.Dünya Savaşı'nda menzil hizmetleri:IV.Ordu örneği

I.Dünya Savaşı öncesinde Osmanlı Devleti için bekasına yönelik tehdit algısının bertaraf edilmesi, Almanya için ise dünya politikasını gerçekleştirilmesi maksadıyla, iki ülke arasında ittifak anlaşması imzalanmış; adeta kader ortaklığı yapılmıştır. Almanya'nın hedefine ulaşmada Süveyş Kanalı'nın kapatılarak İngiltere'nin Avrupa Cephesine asker sevkiyatının önlenmesi gerekmektedir. Oysa, 1914 yılında Erkan-ı Harp Riyaseti'nce yapılan harekat planlarında Osmanlı Ordusunun bu bölgeye yönelik bir faaliyeti bulunmamaktadır. Seferberliğin ilanını müteakip, taktik, operatif ve stratejik etmenler dikkate alınmadan sadece politik kararlar sonucu, Suriye ve Filistin-Sina bölgesinde konuşlu Bahriye Nazırı ve IV. Ordu Komutanı Cemal Paşa emir ve komutasında Süveyş Kanalına bir harekat planlanmıştır. IV.Ordu Komutanlığı Şubat 1915 ve Ağustos 1916 tarihlerinde birer kez Kanal'a taarruz harekatı icra etmiş, ancak Kanalı kontrol altına alamamıştır. 1917 yılından itibaren ise İngiliz Orduları karşısında bölgeden kademeli olarak geri çekilmeler başlamış; Ekim 1918'de güney cephesinde Misak-ı Milli sınırlarına kadar geri çekinilmiştir. I.Dünya Savaşı boyunca güney cephesinde konuşlanan IV.Ordu birliklerinin lojistik faaliyetlerini sorunsuz olarak yürütebilmesi maksadıyla Menzil Umum Müfettişliğine bağlı IV.Ordu Menzil Müfettişliği ihdas edilmiştir. Bu teşkilat, ordunun ihtiyaç duyduğu insan kaynakları ile muharebe gücünü artıran her sınıf ikmal maddesini yurtiçinden siperlere kadar istenilen miktar, zaman ve kalitede ulaştırmaya çalışmış; harekatın temposunu yavaşlatacak hasta/yaralı personel ve hayvan ile arızalı ve boş kovan gibi geri dönüşümde kullanılacak harp malzemesini de yurtiçine tahliye etmiştir. Bu çalışmada Menzil Umum Müfettişliği ile IV.Ordu Menzil Müfettişliğinin teşkilat, kadro ve görevleri ile lojistik faaliyetleri detaylı olarak incelenmiştir. Ayrıca, I.Dünya Savaşı'ndaki menzil müfettişliklerinin lojistik anlamda icra ettiği faaliyetler ile günümüzde KKK.lığı lojistik faaliyetleri karşılaştırılmıştır.