İbni Melek ve Mebâriku'l-Ezhâr Şerhu Meşâriki'l-Envâr adlı eseri

Hadisleri doğru anlama ve yorumlama gayreti İslamın başlangıcından günümüze kadar devam eden bir süreç olagelmiştir. En başta Hz. Peygamber bizzat kendisi sahabe tarafından anlaşılamayan hadislere açıklık getirerek izahlar yapmış ve hadislerin yanlış anlaşılmasının önüne geçmiştir. Hz. Peygamber'den sonraki süreçte de bu gayret devam ederek özellikle tasnif faaliyetlerinin neticesinde ortaya çıkan muteber hadis eserleri baştan sona şerh edilmeye başlanmış ve hadis şerhçiliği müstakil bir ilim haline bürünmüştür. Hadis şerhçiliğinin Anadolu'daki en önemli temsilcilerinden birisi de İbn Me-lek'tir. İbn Melek telif ettiği Mebâriku'l-ezhâr şerhu Meşâriki'l-envâr adlı eseriyle ön plana çıkmış velûd bir alimdir. Bu eser sahip olduğu özellikler sayesinde yaygın bir şekilde kullanılmış ve medreselerin müfredatında yer almıştır. Her ne kadar Meşâri-ku'l-envâr'ın birçok şerhi yapılmış olsa da Mebâriku'l-ezhâr isimli şerhin daha ayrı-calıklı bir yere sahip olduğu görülür. Çalışmamızda öncelikle Mebâriku'l-ezhâr'ın özünü oluşturması sebebiyle Meşâriku'l-envâr adlı eser ve bu eserin müellifi Sağanî üzerinde durularak müellif ve eseri hakkında inceleme yapılacaktır. Sağani'nin hayatı hakkında bilgi verilerek Meşâriku'l-envâr'ın üslup özelliklerine temas edilecektir. Daha sonra İbni Melek'in hayatı, ilmî şahsiyeti ve en önemli eserlerinden biri olan Mebâriku'l-ezhâr adlı eseri-ne değinilecektir. Çalışmanın son bölümünde ise İbn Melek'in Mebâriku'l-ezhâr'da takip ettiği şerh yöntemi ortaya konularak eserin kendine has özellikleri tespit edilmeye çalışılacaktır.