İlköğretim II. kademe öğrencilerinin kelime hazinesi üzerine bir araştırma

ÖZET Bu araştırma; ilköğretim II. kademe öğrencilerinin kelime hazinelerini tespit etmek, aynı dönem için yazılan Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin kelime hazinelerini belirlemek, öğrencilerin kelime hazineleri ile Türkçe ders kitaplarının kelime hazinelerini sınıf düzeylerine göre karşılaştırmak, aralarındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koyabilmek için yapılmıştır. Öğrencilerin kelime hazinelerinin tespit edebilmek için Türkiye genelinde yedi coğrafi bölge esas alınarak, her bölgede iki okul olmak üzere 14 ilköğretim okulunda, 6, 7 ve 8. sınıf düzeyinden toplam 1.726 öğrenciye yazalı anlatım yaptırılmış ve temel bulgular bu yazalı anlatımlardan elde edilmiştir. Türkçe ders kitaplarının kelime hazinelerini belirleyebilmek için, ilköğretim II. kademeye yönelik olarak hazırlanan Elit ve Millî Eğitim Bakanlığı Yayınlarının 6, 7, ve 8. sınıf kitapları incelenmiştir. Bulgular kitaplarda yer alan metinlerden elde edilmiştir. Öğrencilerin sınıf düzeylerine göre kelime sıklık ve yaygınlık listeleri ve Türkçe ders kitaplarının her sınıf düzeyinde kelime sıklık listeleri oluşturulmuş; öğrencilerin yaygın olarak kullandıkları kelimeler, ders kitaplarının sıklık listeleri ile karşılaştırılmıştır. Ders kitaplarında ve öğrencilerde ortak olarak kullanılan kelimeler ve öğrencilerin yaygın olarak kullanmalarına rağmen ders kitaplarında bulunmayan kelimeler tespit edilmiştir. 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin her sınıf düzeyinde kullandıkları kelimeler bir araya getirilerek sıklıklarına göre tekrar dizilmiştir. Bu liste (Ek-28), ders kitabı ve Türkçe öğretimine yönelik yazılı materyal hazırlayanlara ve Türkçe öğretmenlerine bir kaynak olarak önerilmiştir. Anahtar Kelimeler: kelime, kelime hazinesi, kelime sıklığı, kelime yaygınlığı, Türkçe ders kitabı.