İlköğretim ve ortaöğretim öğrencilerinin çevreye karşı tutumlarının değerlendirilmesi

Bu çalışmada bazı değişkenlere (cinsiyet, kademe, sınıf düzeyi, ders notu, anne ve babanın eğitim durumu) bağlı olarak ilköğretim ve ortaöğretim öğrencilerin çevreye karşı tutumlarını tespit etmek amaçlanmıştır. Bu çalışmada ?Çevresel Davranış Alt Ölçeği? ve ?Çevresel Düşünce Alt Ölçeği? olmak üzere iki alt ölçekten oluşan ?Çevresel Tutum Ölçeği? kullanılmıştır.Yapılan araştırmanın sonunda öğrencilerin çevresel davranış puan ortalamasının ( = 44.31) çevreye karşı olumlu düzeyde olduğu; çevresel düşünce puan ortalamasının ise ( =55.56) çevresel düşünce bakımından olumluya yakın düzeyde olduğu ve çevresel tutum puan ortalamasının ise ( =99.86) olumlu düzeyde olduğu görülmüştür. Sınıf düzeylerine göre yapılan değerlendirmede; çevresel düşünce puan ortalamaları 10.,11. ve 12.sınıflar lehinde bulunmuşken çevresel davranış puan ortalamaları 4.,5.ve 6.sınıflar lehinde anlamlı bulunmuştur. Öğrencilerin çevresel tutumları 4., 5., 6., 10.,11 ve 12. sınıflar lehinde puan dağılımına sahiptir. Sonuçlar, sınıf düzeyi artarken çevresel düşüncenin arttığı ancak çevresel davranışlarının azaldığını göstermiştir.Kademelere göre yapılan değerlendirmede çevresel davranış ve çevresel tutum puan ortalamaları 1. kademe lehinde anlamlı farklılık gösterirken çevresel düşünce puan ortalamaları ise 3.kademe lehinde anlamlı farklılık göstermiş ve bu da sınıf düzeyine göre yapılan değerlendirme sonuçları ile paralellik göstererek tutarlılık sağlamıştır.Cinsiyete bağlı yapılan değerlendirme sonucunda ise kız öğrencilerin çevresel davranış, düşünce ve tutum puanları ortalamaları erkeklere kıyasla yüksek bulunmuştur. İstatistik analizi sonucunda ise davranış puanları arasında anlamlı farklılık bulunmamış, düşünce ve tutum puanları arasında ise anlamlı fark bulunmuştur. İlköğretim ve ortaöğretim öğrencilerinin çevreye yönelik düşünce, davranış ve tutum puan ortalamaları ders notu açısından incelendiğinde, akademik başarının çevresel tutum üzerinde önemli bir değişken olduğu görülmüştür. İlköğretimde Fen notu, ortaöğretimde Biyoloji notu yüksek olan öğrencilerin çevreye karşı düşünce, davranış ve tutum puanları da yüksek bulunmuştur. Anne eğitimi düzeyinde yapılan değerlendirmede çevresel davranış ve tutum puanları arasında anlamlı farklılık bulunmamış, düşünce puanları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Davranış puanları içerisinde en yüksek ortalamaya sahip öğrencilerin anne eğitim düzeyi üniversite olarak tespit edilmiştir. Düşünce puanları ortalamaların da anne eğitim düzeyi ilkokul olan öğrenciler lehine olduğu görülmüştür. Anne eğitim seviyesi arttıkça çevresel tutum puanın da artması, öğrenci anne eğitim düzeyine paralel olarak çevresel tutumlarının da değiştiğini göstermiştir.Baba eğitimi düzeyinde yapılan değerlendirmede öğrencilerin çevresel davranış puanları arasında anlamlı farklılığın olmadığı görülmüştür. Sadece baba eğitim seviyesi ortaokul ve lise olan öğrencilerin çevresel tutum ve düşünce puanları arasında anlamlı fark bulunmuştur.Yapılan çalışmalar incelendiğinde genellikle ebeveynlerin eğitim durumu ile çevresel tutum arasında pozitif bir ilişki saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: çevresel davranış, çevresel düşünce, çevresel tutum, ilköğretimde çevre eğitimi