İlkokul hayat bilgisi ve sosyal bilgiler ders kitaplarında 10 kök değer bağlamında değerler eğitiminin incelenmesi

Bu araştırmada, 2021-2022 eğitim öğretim döneminde Hayat Bilgisi (ilkokul 1., 2. ve 3. Sınıf) ve Sosyal Bilgiler (4. sınıf) ders kitaplarında yer alan metinlerin, görsellerin/resimlerin ve etkinliklerin değerler yönüyle incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nitel araştırma yönteminden durum çalışması ile yapılmış ve araştırmaya ait veriler incelene dört adet ders kitabı aracılığıyla toplanmıştır. Veriler çözümlenirken içerik analizi yönteminden faydalanılmıştır. Buna göre, Türk Millî Eğitimi'nin değerlere yaptığı tanımlar esas alınarak kök değerler incelenmiştir. İncelenen ders kitaplarında öğrencilere kazandırılması hedeflenen 10 kök değerin ders kitaplarında yer alma şekli incelenmiştir. Metinlerde, görsellerde/resimlerde ve etkinliklerde yer alan değer görsel veya ifadeleri belirlenmiştir. Elde edilen bu veriler kodlanıp sınıflandırılmıştır. Araştırma sonucunda, en çok yer alan değerin "Sorumluluk ve özdenetim" ve en az yer alan değerin ise "dürüstlük, adalet ve sabır" olduğu görülmüştür. Araştırma sonuçlarına göre, değerler, ders kitapları içinde sınıf düzeyi ve öğrenme alanı kapsamında eşit şekilde yer verilebilir.