İlkokul matematik dersinde bir yöntem olarak kullanılan yaratıcı dramanın ders başarısına, öğrenme kalıcılığına ve öğrenci tutumlarına etkisi

Rekabetin sertleştiği ve acımasızlaştığı günümüzde tüm gelişmiş ülkeler çocuk eğitimine daha fazla özen göstermeye başlamışlardır. Çünkü gelecekte de ülkelerinin var olabilmesi özgür düşünebilen ve donanımlı iyi yetişmiş bireylere bağlıdır. Buna paralel olarak eğitim sisteminde de birtakım arayışlara gidilmekte, yeni programlar ve modeller gündeme gelmektedir. Bu yeni eğitim modelleri arasında drama eğitimi de önemli görülen yöntemler arasında yer almaktadır. Eğitimde, öğretimsel etkiliğinden dolayı yaratıcı drama yöntemi sıklıkla kullanılmaktadır. Yaratıcı drama çalışmaları ve etkinlikleri tüm sınıfla gerçekleştirilen iş birliği ile tüm öğretim programı süresince öğrenci başarısını desteklemektedir. Öğretimsel etkinliklerde yaratıcı drama, bir öğretme ve öğrenme aracı olarak kullanılmaktadır. Eğitim sistemlerindeki öğretmen merkezli yöntemlerin aksine sürece aktif şekilde katılan, araştıran, düşündüklerini paylaşan öğrencilerin yetişmesinde yaratıcı drama yönteminin kullanılmasının etkisi büyüktür. Yaratıcı drama yöntemi ile öğrenciler, bilgileri kendilerinin yapılandırmasını sağlayarak öğrenmenin kalıcılığına olumlu katkıda bulunmaktadır. Öğrenciler kendi öğrenme deneyimleri ile sürece dahil olduklarından derse daha dikkatli ve ilgili katılım sağlamaktadır. Eğitimcilerin birçoğu derslerinde yaratıcı drama yöntemine yer vermekte ve etkinliklerinde yaratıcı drama yöntemini kullanmaktadırlar. Bu yöntemi kullanarak öğrencilerin ders başarılarını arttırmayı düşünmektedirler. Öğretilen bilgilerinse zihinlerde daha kalıcı olmasını istemektedirler. Aynı zamanda da öğrencilerinin derslerde daha aktif olmasını, motivasyonları yüksek şekilde dersleri severek dinlemelerini hedeflemektedirler. Bu araştırmanın amacı, ilkokul 3. sınıf öğrencilerine yönelik matematik öğretiminde yaratıcı drama yönteminin etkilerini incelemektir. Çalışmada, ilköğretim 3. sınıf matematik dersi "Sayılar ve Nicelikler" temasının "Paralarımız" alt öğrenme konusunun öğretiminde yaratıcı drama yönteminin öğrencilerin akademik başarılarına, matematik dersine yönelik tutumlarına ve öğrenmenin kalıcılığına etkisi araştırılmıştır. Araştırma, 2024–2025 eğitim-öğretim yılında Şanlıurfa ili Haliliye ilçesinde MEB'e bağlı bir ilkokulda yürütülmüştür. Çalışmada, başarı düzeyleri birbirine yakın iki şube rastgele seçilerek nicel araştırma desenlerinden öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen uygulanmıştır. E şubesi kontrol grubu, A şubesi ise deney grubu olarak belirlenmiştir. Her bir grupta 32 öğrenci yer almakta olup, toplamda 64 öğrenci araştırmaya dahil edilmiştir. Uygulama öncesinde her iki gruba öntest uygulanarak grupların başlangıç düzeyleri belirlenmiştir. Araştırmada, Milli Eğitim Bakanlığı öğretim programında yer alan 3. sınıf matematik dersi kapsamında "Paralarımız" konusuna yönelik öğretim süreci planlanmıştır. Deney grubuna yaratıcı drama temelli öğretim planları uygulanırken, kontrol grubuna ders kitabına dayalı öğretim yöntemleri ile ders işlenmiştir. Uygulama süreci iki hafta sürmüş, sürecin sonunda sontest uygulanmış; dört hafta sonra ise öğrenme kalıcılığını ölçmek amacıyla aynı test yeniden yapılmıştır. Öğrencilerin matematik dersine yönelik tutumları, Nezih Önal tarafından geliştirilen "Matematik Tutum Ölçeği" ile ölçülmüştür. Ayrıca, Feray Debbağ tarafından geliştirilen ve öğrencilerin yaratıcı drama uygulaması sonrasında kendilerini değerlendirmeleri amacıyla hazırlanan "Öz Değerlendirme Ölçeği" ile deney grubundan veri toplanmıştır. Araştırma, öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desen çerçevesinde yürütülmüş ve elde edilen öntest, sontest, kalıcılık verileri bağımsız gruplar için t-testi ile tutum ölçeği verileri de bağımlı örneklem t t-testi ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, deney grubundaki öğrencilerin akademik başarı düzeylerinde, tutum puanlarında ve öğrenme kalıcılığı ölçümlerinde anlamlı artışlar olduğunu ortaya koymuştur. Kontrol grubundaki öğrencilerle karşılaştırıldığında, yaratıcı drama yönteminin öğrenme süreçlerini hem daha etkili hem de daha kalıcı hâle getirdiği görülmüştür. Uygulama sürecinde öğrencilerin derse aktif katılım sağladıkları, grup çalışmalarında istekli oldukları ve öğrenme sürecini eğlenceli buldukları gözlemlenmiştir. Ayrıca yaratıcı drama uygulamaları, öğrenciler arasında olumlu sosyal etkileşimleri teşvik etmiş ve iş birliğine dayalı bir öğrenme ortamı oluşturmuştur. Sonuç olarak, yaratıcı drama yönteminin ilkokul matematik öğretiminde hem bilişsel hem duyuşsal gelişimi destekleyen etkili bir öğretim yaklaşımı olduğu söylenebilir.