İlkokul öğrencilerinin okuma motivasyonlarının incelenmesi

Bu çalışmada ilkokul 4.sınıf öğrencilerinin okuma motivasyonlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Betimsel tarama yöntemi kullanılan çalışma Gaziantep İli, Şehitkâmil İlçesi'ne bağlı 4 devlet ilkokulunda öğrenim gören 400 adet 4.sınıf öğrencisi ile gerçekleşmiştir. Araştırma 2022-2023 Eğitim Öğretim yılı içerisinde yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak Wang ve Guthrie (2004) tarafından geliştirilen "Okuma Motivasyonu Ölçeği" kullanılmıştır. Yıldız (2010) tarafından Türkçe'ye çevrilen ve Durmuş (2014) tarafından açıklayıcı faktör analizi yapılarak yeniden uyarlanan bu ölçek alınan izinler doğrultusunda araştırmada kullanılmıştır. Kolmogorov-Smirnov normallik testi uygulanan verilerin normal dağılım göstermesi sonucunda istatiksel analizlerde T-Testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve farkların hangi gruplar arasında olduğunu belirlemek için LSD testi uygulanmıştır. Katılımcıların cinsiyetleri, okul öncesi eğitim durumu, kendilerine ait kütüphaneye sahip olma durumuna göre anlamlı farklılığı T-Testi kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcının anne ve babasının eğitim durumuna göre anlamlı farklılığını test etmek için tek yönlü varyans analizi (ANOVA) testi kullanılmıştır. Araştırmada bulguların analiz edilmesi ile kız öğrencilerin okuma motivasyonları erkek öğrencilerden anlamlı olarak daha yüksek çıkmıştır. Okuma motivasyonu anne eğitim durumuna göre anlamlı farklılık göstermemiştir. Fakat baba eğitim durumuna göre anlamlı farklılıklardan söz etmek mümkündür. Ortaokul mezunu babaların çocukları en düşük okuma motivasyonuna sahipken, Lise mezunu babaların çocukları en yüksek okuma motivasyonuna sahiptir. Okuma motivasyonunda okul öncesi eğitim alma faktörünün etkisi incelendiğinde, okul öncesi eğitim almış öğrencilerde okuma motivasyonu yüksek çıkarken okul öncesi eğitim almamış öğrencilerde bu motivasyonun daha düşük çıktığı görülmüştür. Evlerinde kendilerine ait bir kütüphanesi olan öğrencilerin evlerinde kütüphane olmayan öğrencilere göre okuma motivasyonlarının anlamlı olarak daha yüksek çıktığı sonucuna varılmıştır. Elde edilen sonuçlar diğer okuma motivasyonu üzerine yapılmış araştırmalar ile karşılaştırılmış ve sonuç bölümünde önerilerde bulunmuştur.