İller Bankası' nın Türkiye'deki bölgelerin gelişmişlik düzeyine etkisi

Bir ülke veya bölgede ekonomik büyümenin ve toplumsal refahın arttırılması için altyapı ve üstyapı yatırımları önemli rol oynamaktadır. Özellikle Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde yaşanan hızlı nüfus artışı, kentleşme ve sanayileşme sonucunda bölgelerde ve şehirlerde yerel yönetimlerce yapılan altyapı ve üstyapı yatırımlarında önemli artışlar meydana gelmiştir. Bu yatırımlarının finansmanında belediye ve il özel idarelerinin öz kaynakları yetersiz kalmaktadır. Bu noktada yerel yönetimlerin bankası olan İller Bankası, yerel yönetimlere düşük faizli kredi açmakta ve teknik alanda da destek vermektedir. Bu çalışmada; İller Bankası'nın yerel yönetimlere kullandırdığı kredilerin Türkiye'deki yedi coğrafi bölgenin gelişmişlik düzeylerine etkisi incelenmiştir. Bu kapsamda çalışmanın birinci bölümünde, dünyada ve Türkiye'de kalkınma ve yatırım bankacılığının gelişimi ve ikinci bölümünde, İller Bankası'nın kurumsal kimliği ve faaliyetleri konusunda bilgi verilmiştir. Son bölümünde ise, bölge türleri ve gelişimi, Türkiye'deki coğrafi bölgelerin gelişmişlik düzeyleri ile 1999-2009 periyodunda İller Banka'sının kullandırdığı kredilerin, panel veri analizi yöntemi kullanılarak Türkiye'deki bölgelerin gelişmişlik düzeylerine etkisinin analizi yapılarak yorumlanmıştır.Yapılan çalışma sonucunda, İller Bankası'nın bölgelerdeki yerel yönetimlere kullandırdığı kredilerde meydana gelecek %1'lik bir artış o bölgenin Bölgesel GSMH'yi %1.05 oranında arttırırken, yerel yönetimlere Banka aracılığıyla bölgesel bazda gönderilen yasal paylardaki %1'lik artış Bölgesel GSMH'yi %1.50 oranında arttıracağı bulgusuna ulaşılmıştır.Anahtar Kelimeler: Kalkınma ve Yatırım Bankacılığı, İller Bankası, Bölge Çeşitleri, Bölgesel Dengesizlik, Bölgesel Gelişme, Panel Veri Analizi, Hausmann Model.