Dijitalleşmenin örgüt performansına etkisi: Karar verme bakış açısıyla bankacılık sektörü uygulaması

Karar verme, alternatifler arasından en iyisini seçmektir ve iyi kararlar, daha güçlü örgüt performansını beraberinde getirir. Küresel ve ülkemiz piyasalarının en büyük işletmeleri olan bankalar, ekonomik sistemlerde kritik bir rol oynamaktadır. 2023 itibarıyla, Türk bankalarının toplam varlıkları ülkenin GSYH'sinin neredeyse %90'ına eşit olup, bu varlıkların yarısını krediler oluşturmaktadır. Son on yılda, Türk bankalarının varlık büyüklüğü ve kredi hacmi neredeyse on kat artarken, şube adetleri ve çalışan sayıları sırasıyla %15 ve %6'dan fazla azalmıştır. Aynı dönemde, toplam kredilere oranla Takipteki Krediler (TDO) oranı düşüş göstermiştir. COVID-19 pandemisinin ardından e-ticaret ve dijital bankacılığın yükselişi, tüketici davranışlarını önemli ölçüde etkilemiştir. Dijital bankacılık bankalar için yeni bir kavram olmasa da, pandemi kısıtlamaları bu alandaki dönüşümü hızlandırmış ve e-ticaret işlemleri ile dijital bankacılık kullanımında sürdürülebilir bir büyümeye yol açmıştır. Uzaktan müşteri edinimini mümkün kılan yasal değişiklikler, bireylerin ve işletmelerin şubeye gitmeden banka müşterisi olabilmesini sağlamıştır. Özellikle bireysel müşteriler, zaman tasarrufu sağlamak amacıyla bu süreci tercih etmiş ve bankalar mobil uygulamalar aracılığıyla anında kredi limitleri tanımlamıştır. 2023 itibarıyla, tüketici kredilerinin %60'ından fazlası mobil bankacılık aracılığıyla alınmış olup, KOBİ ve ticari müşteri edinimlerinde benzer eğilimler gözlemlenmiştir. E-ticaret platformları, bankaların müşteri kazanımı ve kredi büyümesini desteklerken, kredi faizleri ve işlem ücretleri üzerinden kâr elde etmelerine de olanak sağlamıştır. Fintech firmalarıyla yapılan iş birlikleri de bankaların dijitalleşme süreçlerini hızlandırmıştır. Çevik yapıları ve yenilikçi çözümleriyle tanınan Fintek' ler, bankaların teknolojik altyapılarını geliştirmelerine yardımcı olan niş yetenekler sunmaktadır. Bankalar, bu firmalara yatırım yaparak veya onlarla iş birliği yaparak verimliliği artırmayı ve müşteri memnuniyetini sağlamayı amaçlamaktadır. Bu dönüşümler, araştırma sorumuzu gündeme getirmektedir: Dijitalleşme, karar verme perspektifiyle, bankaların performansını nasıl etkilemektedir? Dijitalleşme banka üst yönetiminin alacağı stratejik kararlar sonucunda ciddi yatırımlar gerektirmektedir. Bununla birlikte, kredi tahsisi ve fiyatlandırma gibi süreçlerde otomatik karar süreçlerinin kullanılması da benzer stratejik üst yönetim kararı gerektirmekle birlikte, bu rekabet ortamında Bankaların karlı bir şekilde büyümesinde etkili olduğu değerlendirilmektedir. Anahtar Kelimeler: Bankacılık; Dijitalleşme; Fintek; Karar Vermek; Karlılık; Otomatik Karar Verme Süreçleri; Örgüt Performansı.