Bilgi yayılımlarının ülkelerin ihracat performansına etkisi: Panel data yaklaşımı

Bu tezin amacı, doğrudan yabancı sermaye girişlerinin ve yenilikçi faaliyetlerin ülkelerin ihracat performansının iyileştirilmesinde bilgi yayılımı kanalı olarak hareket edip etmediğini araştırmaktır. İhracat performansının ölçülmesinde, bir ülkenin ihracat sepetinin sofistikasyonu ve yüksek teknoloji ürünlerinin ihracatının değeri kullanılmaktadır. Analizde, 2002'den 2015'e kadar hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkeleri kapsayan 114 ülke ile zengin bir panel veri kullanılmıştır. Potansiyel içsellik problemini kontrol etmek için Arellano and Bond (1991) tarafından geliştirilen Genelleştirilmiş Momentler Metodu (GMM) dinamik panel tahmincisi kullanılmıştır. Tahmin sonuçları, bir ülkenin insan sermayesinin niteliğinin, finansal gelişiminin ve küreselleşme düzeyinin, bilgi yayılım kanalları ve ihracatın kalitesi (sofistikasyon ve teknoloji içeriği açısından) arasındaki ilişkide belirleyici bir role sahip olduğunu göstermektedir. Genel olarak, patent başvuruları sofistike ihracatı olumlu yönde etkilemektedir. Bununla birlikte, DYY, sadece gelişmiş, daha eğitimli, finansal olarak gelişmiş ve küreselleşmiş ülkelerde sofistike ihracat için bilgi yayılım kanalı görevi görmektedir. Çalışmanın sonuçları sofistike ihracata kıyasla, bilgi yayılımı ve teknoloji içerikli ihracat arasındaki ilişkinin daha zayıf olduğunu göstermektedir Anahtar Kelimeler: Bilgi Yayılımları, Sofistike İhracat, Patent Uygulamaları, Doğrudan Yabancı Yatırımlar