İnflamatuar bağırsak hastalarındatiopurin metiltransferaz varyantları

Amaç: İnflamatuar Bağırsak Hastalığı (İBH) hastaları tedavi için sıklıkla tiopürin ilaçları almaktadır, ancak yanıt ve yan etkiler büyük ölçüde değişmektedir. Bu çalışma, İBH popülasyonlarında TPMT varyantlarının yaygınlığını, tiopürin metabolizması, tedavi yanıtı ve advers reaksiyonlar üzerindeki etkilerini araştırmayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmadaki klinik araştırma yöntemi bir kesitsel (cross-sectional) çalışma tasarımını içermektedir. Bu çalışmanın istatistiksel popülasyonu inflamatuar bağırsak hastalığı (İBH) olan kişilerdir. Katılımcılar, demografik ve hastalık özellikleri açısından mümkün olduğunca çeşitli bir yelpazeyi temsil edecek şekilde kesitsel bir yöntem kullanılarak seçilmiştir. Katılımcılar hastalık şiddeti ve TPMT genotipine göre katmanlaştırılmıştır. Çalışma süreçleri arasında genomik DNA izolasyonu, numune hazırlama, DNA amplifikasyonu, Yüksek Çözünürlüklü Erime Analizi (HRMA), veri analizi ve teşhisi, istatistiksel analiz ve nihai yorumlama yer almaktadır. Bulgular: İBH hastalarında en yaygın olarak tespit edilen TPMT genotipi, vakaların %90'ini oluşturan doğal tip (wild type) TPMT1/1'dir. İBH hastalarında görülen TPMT2/2, TPMT1/2, TPMT1/3B, TPMT1/3A, ve TPMT1/3C genotipleri sırasıyla %3, %4, %1, %1 ve %1 prevalans ile daha nadir görülmektedir. Özellikle, TPMT2 genotipi yüksek advers olay (lökopeni ve pankreatit) insidansıyla (%100) dikkat çekmektedir, bu durum tedavi öncesi genetik taramanın önemini artırmaktadır. Sonuç: Bu çalışma, TPMT genotiplerinin IBD hastalarında farklı biyokimyasal ve klinik sonuçlar doğurduğunu ortaya koymaktadır. Özellikle, TPMT2, TPMT1/2, ve TPMT3A genotipleri lökopeni ve pankreatit gibi ciddi advers olaylarla güçlü bir ilişki göstermektedir. Bu genotiplerle ilişkili yüksek TRAE insidansı, bu hastalar için özelleştirilmiş tedavi stratejilerinin geliştirilmesinin kritik önem taşıdığını göstermektedir. TPMT2, TPMT3B ve TPMT3A genotipleri, bazı biyokimyasal parametrelerde farklı değerlere sahip olup, bu farklılıkların ilgili parametrelerin metabolizması üzerindeki etkilerinden kaynaklanabileceği düşünülmektedir. Sonuç olarak, genetik faktörlerin IBD tedavisinde dikkate alınması, hem terapötik yanıtın optimize edilmesi hem de potansiyel yan etkilerin minimize edilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler: TPMT, Gen Varyantları, İnflamatuar Bağırsak Hastalığı, Biyokimyasal Markerler, Advers Olaylar, Lökopeni, Pankreatit