İnsan kaynakları yönetimindeki iş etiği uygulamları ile örgüt performansı arasındaki ilişki: Fortune Türkiye en büyük 500 şirket örneği

İş etiği, ilk örgütlerin kurulmasından itibaren günümüze kadar iş dünyası için önemi hiç değişmeyen bir kavram olmuştur. Özellikle küreselleşme ile birlikte iş etiği uygulamada ve akademik alanda yoğun bir ilgiyle karşılaşmıştır. Bu ilginin bir ifadesi olarak da her geçen gün artan sayıda örgüt, faaliyetlerini iş etiği ilkeleri çerçevesinde düzenlemekte ve bu çabalarını kamuoyuna bildirmektedirler. Böylece örgütler yoğun rekabetin yaşandığı küresel iş dünyasında kendilerine güvenli bir çalışma alanı oluşturmaya çalışmaktadırlar.Bütün örgüt fonksiyonlarının iş etiği ilkeleri çerçevesinde yürütülmesi önemli bir gerekliliktir. Ancak insan kaynakları yönetimi (İKY) fonksiyonunun iş etiği ilkeleri doğrultusunda yerine getirilmesinin daha özel bir önemi vardır. Çünkü İKY fonksiyonu örgütlere değer katacak çalışanların örgüt amaçları doğrultusunda motive edilmesi amacını taşımaktadır. Bu amaca ulaşılabilmek için bütün İKY politika ve uygulamalarının adalet, fırsat eşitliği, doğruluk ve dürüstlük gibi iş etiği ilkeleri çerçevesinde yürütülmesi gerekmektedir. Dolayısı ile bunu sağlayan örgütlerin performans düzeylerinin yüksek olması beklenebilecektir.Bu çalışma ile İKY'nin temel fonksiyon ve uygulamalarındaki iş etiği düzeyi ile örgütsel performans arasındaki ilişkinin ortaya konulması amaçlanmaktadır.Çalışmanın bu temel amacı doğrultusunda ön uygulama ve genel uygulama olmak üzere iki aşamalı bir araştırma yapılmıştır. Araştırmanın evrenini 2008 yılı itibariyle Fortune Türkiye En Büyük 500 Şirket listesinde yer alan 489 özel sektör işletmesi oluşturmaktadır. Ön uygulama aşaması, geliştirilen anketin geçerlilik ve güvenirliliğini test etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu aşamada araştırma evreni dışında kalan ve Kocaeli ilinde faaliyet gösteren 105 işletmeden veri elde edilmiştir. Elde edilen veriler analiz edilmiş ve genel uygulamada kullanılacak ankete son hali verilmiştir. Genel uygulama aşamasında standardize anket evrendeki örgütlere gönderilmiş ve 132 kullanılabilir anket geri dönmüştür. Ulaşılan anketler çalışma amacı doğrultusunda analiz edilmiş ve bulguları değerlendirilmeye çalışılmıştır.Gerçekleştirilen araştırmanın neticesinde; İKY'deki iş etiği uygulamaları ile örgütsel performans arasında pozitif yönlü yüksek bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir. Ayrıca finansal olmayan performans boyutlarına nazaran finansal performans boyutunun İKY'deki iş etiği uygulamaları ile daha düşük düzeyde ilişkili olduğu tespit edilmiştir.