Geliştirilmiş SYM, akarsu geometrisi ve model parametre tanımlamalarının taşkın alanı belirlenmesi üzerine katkılarının incelenmesi

Çeşitli modellere girdi oluşturan hidrolojik nesnelerin belirlenmesinde kullanılan Sayısal Yükselti Modeli (SYM), gerekli bir topografik veri seti olarak ifade edilmektedir. Yükselti verileri belirli farklı kaynaklardan (uzaktan algılamaya ve arazi çalışmalarına dayalı yöntemler) ve değişen mekansal çözünürlüklerde elde edilebilmektedir. SYM çözünürlüğü özellikle temel belirleyicilerden birisi olarak taşkın haritalarında arzu edilen doğruluğun yakalanması noktasında büyük önem taşımaktadır. Genel olarak taşkın haritalarının büyük bölümü, Laser Interferometry Detection and Ranging (LIDAR) verilerinden türetilen SYMler gibi yüksek çözünürlüklü topografik veri setlerinden türetilmektedir. Bu veri setleri, kazanılan doğruluk artışına rağmen, nisbeten yüksek maliyetlere sahip olup, Türkiye'de kapsam bakımından yaygın olarak temin edilememektedir. Bu itibarla taşkın haritalamasında, daha düşük doğruluğa sahip ve daha az çözünürlüklü topografik veri setlerinden sıkça yararlanılmaktadır. Sunulan çalışma, SYM çözünürlüğünün azaltılması neticesinde, çözünürlük farklılaşmalarının taşkın amaçlı hidrolik model çıktıları üzerinde oluşturabileceği etkilerin anlaşılmasının yanı sıra, oluşabilecek bilgi kaybının belirlenmesi ve değerlendirilmesi amacıyla da bir yöntem çerçevesi ortaya koymaktadır. Çalışma kapsamında, İyidere Havza örneği için HEC-RAS modeli kullanılmış olup sonuçlar, değişen SYM çözünürlüğünün taşkın yatağında gözlemlenen taşkın su derinliği ve su basma alanı göstergelerinin ikisi üzerrinde de belirgin etkilere yol açtığına işaret etmektedir.