2024 alüminyumdan üretilen uçuş kritik parçalarına termomekanik proseslerin uygulanması ile oluşan fiziksel ve metalurjik özellikler üzerindeki etkilerin araştırılması

Endüstriyel uygulamalarda alüminyum kullanımı gün geçtikçe artmaktadır, özellikle alaşımlandırılmış alüminyum malzemeler otomotivde ve havacılık sanayinde ağırlık azaltmada kullanılan malzemelerin başında gelmektedir. Yüksek mukavemet gerektiren havacılık uygulamalarında da yine hem agırlık kazancı hem yüksek mukavemet ve korozyon direnci ile ön plana çıkmakta ve yüksek ömür sunmaktadır. Bu tez çalışmasında alüminyum malzeme ile üretilen boru malzemelerin özel büzme metodu ve ardından iki çeşit ısıl işlem metodu ile mukavemet artışı hedeflenmiştir. Deneysel çalışmalar 2024 TO malzemeden imal edilmiş borular üzerinde mekanik tezgahlarda büzme operasyonu ve kristalleşme tavı ile homojenize içyapı elde edilmiş numuneler üzerinden ilerletilmiştir. Derin kriyojenik ısıl işlem sonucu olarak uzama miktarlarının homojen olması sayesinde, yeterli mukavemet artışı sağlanmış ve tanecik boyutunda dengeli yapı elde edilmiştir. SEM analizleri sonucunda derin kriyojenik ısıl işlem uygulaması öncesinde yüzey düzensizlikleri gözlemlenmiştir ancak derin kriyojenik uygulama neticesinde yapılan SEM analizleri sonucu düzensizliklerin kaybolmuştur ve AA 2024 aluminyum tanecik boyutunda homojen dağılım gözlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Alüminyum alaşımları, büzme, kriyojenik ısıl işlem, termofiziksel özellikler, yüzey karakterizasyonu