İşletmelerde muhasebe yöneticilerinin etiksel karar süreci

İşletmede çalışan muhasebeciler için kullanılan bağımlı sıfatı, muhasebecinin yaptığı faaliyetin nasıl yağıldığını ifade etmektedir. Oysa muhasebecinin iradesini serbestçe kullanamadığı durumlarda verdiği kararların ahlakiliğinden söz etmek hayalcilik olur. Muhasebecinin etiksel karar verme sürecinin temel bileşenleri; a) Temel etik teorilerinin, kavramlarının ve mesleki sorumlulukların bilgisini, b) etiksel sorunlara ve tehditlere karşı duyarlılık sahibi olmayı, c) etiksel algılamayı, d) kurumsal ve bireysel sorunlarda etiksel yargılama kabiliyetini içermektedir. Etik kontrol mekanizmalarının olmadığı bir ekonomik sistemde ve şirketlerde muhasebeci etiksel yeterliliğe sahip olsa bile etiksel davranışta bulunmak için gerekli olan bu yeterlilikler tek başına yeterli değildir. Etiksel davranışların desteklenmesinde etkin bir mekanizma olan kurumsal etik sistemi, Türkiye uygulamasında bir etik sistemi olarak değil, bir yönetim modeli olarak benimsenmiştir ve uygulanmaktadır. Bu durum uluslar arası kurumsal etik sistemi uygulamaları ile paralellik göstermemektedir. Kurumsal etik sistemi diye sunulan sistemle, mevcut kurumsal yönetim ilkeleri arasındaki farklılık kadar bir fark, kurumsal etik boşlukları oluşturmaktadır. Etiksel davranışın desteklenmesinde kurumsal etik boşluklarının giderilmesi, bu sistem içinde muhasebecilerin etkin rol alması önemli olduğu gibi kurumsal muhasebeciliğin geliştirilmesinde de son derece önemlidir.