İzmir kekiği (origanum onites L.)'nde yaprağa uygulanan farklı elisitörlerin verim ve kalite özellikleri üzerine etkileri

Bu araştırma, İzmir Kekiği (Origanum onites L.)'nde yaprağa uygulanan farklı elisitörlerin verim ve kalite özellikleri üzerine etkilerini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma ile ilgili tarla denemeleri Adana koşullarında 2021-2023 yılları arasında iki yıl süre ile yürütülmüştür. Araştırmada İzmir kekiği bitkisi (Origanum onites L.) yapraklarına uygulanan fenilalenin, pektin, kitosan, salisilik asit ve bunların farklı dozlarının (kontrol, 50, 100, 200, 400 mg/l) bitkinin verim ve kalite özelliklerine etkisi incelenmiştir. Araştırmada, farklı elisitörler ve bunların dozlarına bağlı olarak bitki boyunun 40.6-80.4 cm, yaş herba veriminin 406.3-2231 kg/da, kuru herba veriminin 146.7-1006kg/da, drog yaprak oranının %49.73-63.04, drog yaprak veriminin 86.67-540.3kg/da, uçucu yağ oranının %4.13-5.13, uçucu yağ veriminin 3.46-27.73 kg/da, uçucu yağ ana bileşenleri karvakrol oranının %47.96-69.06, p-simen oranının %15.5-76.27, γ- terpinen oranının %6.64-9.08, uçucu yağ antioksidan oranının %82.34-98.17, hidrosol antioksidan oranının %82.34-98.17, uçucu yağ toplam fenol konsantarsyonunun 48.51-97.53GAE/mL ve hidrosol toplam fenol konsantarsyonunun 25.15-90.93-GAE/mL arasında değiştiği saptanmıştır. Araştırma sonuçları, elisitör uygulamalarının Origanum onites 'in morfolojik gelişimi ve uçucu yağ üretiminde önemli rol oynadığını göstermiştir. Özellikle 200 mg/l salisilik asit hem uçucu yağ verimi, antioksidan kapasitesi, fenol miktarı hem de genel bitki veriminde istikrarlı şekilde en iyi sonuçları verirken, 400 mg/l kitosan da vegetatif büyümede ve uçucu yağ oranında güçlü bir etki göstermiştir. Araştırma bulgularına dayanılarak, farklı elisitörlerin bitkide farklı fizyolojik ve biyokimyasal yolları aktive edebileceği, dolayısıyla kullanım amacına göre elisitör seçiminin optimize edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.