Jigsaw tekniğine dayalı farklılaştırmanın ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler öğretimine etkileri

Bu araştırma; ilkokul 4.sınıf Sosyal Bilgiler dersine ait ünite konularının öğretiminde, işbirlikli öğrenme tekniklerinden Jigsaw tekniği kullanımının öğrencilerin akademik azim ve öz düzenlemelerine etkisini incelemek amacı ile yapılmıştır. Çalışma, nicel ve nitel yöntemlerin birlikte kullanılmasıyla oluşan karma yöntem ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın deseni ise karma model desenlerinden sıralı açıklayıcı desen olarak belirlenmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda ön test son test denkleştirilmemiş deney-kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılırken; nitel boyutunda ise durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırma sekiz haftalık öğretim sürecinde deney grubuna Jigsaw tekniği uygulanırken kontrol grubuna müfredata dayalı öğretim yöntemi uygulanmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise deney grubu öğrencilerine yarı yapılandırılmış Jigsaw Görüşme Formu uygulanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Amasya merkez köyünde yer alan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı iki ilkokulda öğrenim gören 4.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Bu kapsamda araştırmaya 18 öğrenci deney grubu ve 18 öğrenci kontrol grubu olmak üzere toplamda 36 öğrenci dâhil edilmiştir. Araştırmanın nicel kısmında veri toplama aracı olarak Bozgün (2018) tarafından ilkokul düzeyine uyarlanan Akademik azim ölçeği ve Yılmaz (2021) tarafından ilkokul düzeyinde geliştirilen Öz düzenleme ölçeği kullanılmıştır. Nitel veriler ise; araştırmacı tarafından oluşturulan ve 12 maddeden oluşan Jigsaw görüşme formu ile toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde SPSS 27 programı kullanılarak analiz edilmiş, veri analizinde aritmetik ortalama, standart sapma ve frekans analizi gibi betimsel istatistik yöntemleri kullanılmıştır. Ön test ve son test puanlarının deney ve kontrol grubu karşılaştırmaları için bağımsız gruplar (ilişkisiz örneklemler) t-testi kullanılırken, gruplardaki ön test son test puanı karşılaştırmaları için bağımlı gruplar (ilişkili örneklemler) t-testi kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde MAXQDA 2020 paket programından yararlanılarak betimsel karşılaştırmalı ve ilişkisel içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonucunda deney ve kontrol grubu akademik azim ve öz düzenleme ön test puanları kontrol grubu lehine anlamlı düzeyde olduğu görülmüştür. Çalışma sonrası ise deney grubunun akademik azim ve öz düzenleme boyutunda kontrol grubu ile olan fark istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde ortadan kalkmıştır. Öz düzeleme alt boyutu olan yardım aramada ise deney grubu ile kontrol grubu arasında anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Bu sonucu deney grubundan alınan öğrencilerin belirttiği hoşlanılmayan etkinlik olmaması, çalışmada çok eğlendikleri, derse daha istekli olmaları, iletişim becerilerinin artması gibi görüşler deney grubunda Jigsaw tekniğinin öğrenmede daha etkili olduğunu desteklemektedir. Anahtar Kelimeler: ilkokul 4.sınıflar, jigsaw tekniği, Sosyal Bilgiler öğretimi, akademik azim, öz düzenleme