Kadınlara yönelik genç-yaş ayrımcılığına dair bir saha araştırması

Yaş ayrımcılığı tanınmış ve epeyce tanımlanmış bir mesele olmakla birlikte ekseriyetle yaşlılık çalışmaları kapsamında ele alınmaktadır. Bu tez ise, yaş ayrımcılığını, genç yaş bağlamında ve kadınlar açısından konu edinmekte, türettiğim "genç-yaş ayrımcılığı" terimiyle yeni bir kavram ortaya koymaktadır. Yaşlanma ithamının sadece yaşlı olana değil, gençlere yöneltilmesinin de yaygın olduğu hipotezini temel alır. Yaş hassasiyetinin her daim karşımıza çıkışı, bu olgunun yaşlanmanın ötesine geçtiğini ve köklerinin daha derin meselelere indiğini göstermekte, maruz kaldığımız ayrımcılığın boyutlarının büyüklüğüne işaret etmektedir. İkinci olarak, herkesi ilgilendiren bir sorun olmasının yanında, kadınları daha doğrudan etkilediği düşüncesiyle, özellikle kadınlara yönelik genç-yaş ayrımcılığı tartışılmıştır. Buradan hareketle, ezilmenin kadınları en çok etkileyeceğinin düşünüldüğü "Mahrem ilişkiler", "Üreme", "Biyolojik Süreçler", "Okul-İş" ve "Kimlik" alanlarında "30-54 yaşları arasında genç bir gurup kadının, ayrıştırdığım türdeki ayrımcılığı nasıl deneyimlediği" sorusu araştırılmıştır. Feminist paradigmaya yaslanan bu çalışma, meseleyi, genç-yaş ayrımcılığı ile patriyarka, toplumsal cinsiyet pratikleri ve iktidar ilişkileri arasındaki bağlantıları açığa çıkararak tartışma amacındadır. İçinde ayrımcılık geçen ve nüfusa yöneltilmiş bu fenomen, cinsiyet eşitsizliği, güç ilişkileri ve sosyal inşa bağlamlarından ayrı düşünülemez; bu sebeple çözümleme kısmında, biyoiktidar, yönetimsellik, sosyal inşa, simgesel sermaye, damga, çağırma ve kesişimsellik kuramlarından faydalanılmıştır. Tezin girişinde, araştırmanın kapsamını ve yöntemini çizdikten sonra, ikinci sırada ayrımcılığı toplumsal cinsiyet ile diğer kuramlar ekseninde tartışıyorum. Üçüncü bölümde derinlemesine görüşmelere yer veriyor, genç-yaş ayrımcılığı kavramsallaştırmasına ve diğer temalara hangi yollardan vardığımı serimliyorum. Bu verilere göre dördüncü bölümde, bahsedilen teorik kavramların ve veriden çıkan temaların ayrımcılıkta nasıl rol alıp araçsallaştığına işaret ediyor, böylece "genç-yaş ayrımcılığı" ismini verdiğim bu yeni kavramsallaştırmanın ana hatlarını ortaya koyuyorum. Sonuç bölümünde ise bu kavram ve stratejilerin genel bir değerlendirmesini yapıp bireyin mutlu olma hakkını özel yaşamına getirilen özgürlük kısıtlamaları bakımından ele alıp söz konusu tahakkümün nasıl kırılacağına ve ezilenlerin özgürleştirileceğine dair queer ve özen etiği gibi feminist teori ilkelerince çözümler öneriyorum. Anahtar Kelimeler: genç-yaş ayrımcılığı, mahrem ilişkilerde yaş, üremede yaş, okul ve iş alanında yaş, biyoiktidar, yönetimsellik, simgesel sermaye.