Kalça artroplastisinde preemptif ve peroperatif uygulanan parasetamolün postoperatif morfin tüketimi üzerine etkisi

Amaç: Kalça artroplastisi uygulanacak hastalarda postoperatif ağrı ve beraberindeki emosyonel degişiklikler, hemodinamik instabilite sık karşılaşılan problemlerdir. Bu operasyonlarda postoperatif ağrı kontrolünde sık kullandığımız yöntemlerden biride hasta kontrollü analjezi uygulamasıdır. Biz bu çalışmada preemptif ve peroperatif i.v. yoldan tek doz parasetamol uygulamasının postoperatif morfin tüketimi üzerine olan etkisini değerlendirmeyi amaçladık. .Gereç ve Yöntem: Fakültemiz Etik Kurul onayı ve olguların yazılı onayları alındıktan sonra kalça artroplastisi uygulanacak toplam 60 hasta çalışma kapsamına alındı. Hastalar rastgele üç gruba ayrıldı. Grup I'e; preemptif 30 mg/kg parasetamol 15 dk. i.v. infüzyon şeklinde verilip, operasyon bitiminden 30 dk. önce 0,2 mg/kg morfin i.v. bolus yapıldı. Grup II'ye; peroperatif operasyon bitiminden 45 dk. önce 30mg/kg parasetamol i.v. infüzyonu verilip, takibinde 0,2 mg/kg morfin i.v. bolus yapıldı. Grup III'e; operasyon bitiminden 30 dk. önce 0,2 mg/kg morfin i.v. bolus yapıldı. . Her üç gruba da postoperatif hasta kontrollü analjezi (HKA) uygulaması ile morfin (100cc SF içine 40 mg konulup, 0,02 mg/kg HKA doz,15 dk kilitli kalma süresi) infüzyonuna başlandı ve antiemetik olarak ondansetron i.v. (4 mg) yapıldı.Postoperatif sistolik ve diastolik kan basınçları, kalp hızı, O2 saturasyon değerleri, VAS skorları, HKA morfin total dozu ve oluşabilecek yan etkiler not edilerek değerlendirildi.Bulgular: Gruplarin demografik özellikleri, operasyon süreleri, hemodinamik parametreleri birbirine benzerdi. İlk 24 saatteki total morfin tüketimi grup I'de 11,8±8,6 mg, grup II'de 18,20±10,9 mg, grup III'de 23,40±11,2 mg olarak saptandı. Grup III'deki morfin tüketimi, grupI'den istatistiksel olarak daha yüksekti. Yan etkiler açısından, gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı fark saptanmadı.Sonuç:Total kalça artroplastisinde, postoperatif ağrı yönetiminde, tek doz preemptif olarak uygulanan parasetamolün yan etkilere yol açmaksızın postoperatif morfin tüketimini azalttığı kanısına varıldı.Anahtar Kelimeler:Hasta Kontrollü Analjezi, Morfin, Preemptif Analjezi, Parasetamol,Total Kalça Artroplastisi.