Kapadokya bölgesi Derinkuyu ilçesi tarımsal alanlar ve çevrelerinde Insecta (Arthropoda) taksonlarının biyotaksonomik, ekolojik ve faunistik bakımdan araştırılması

Bu tez çalışması; 2023-2024 yılları, Mart-Ekim ayları arasında, Kapadokya Bölgesi'nde yer alan Derinkuyu ilçesi, tarımsal alanlar ve çevrelerinde, Insecta (Arthropoda) taksonlarının biyotaksonomik, ekolojik ve faunistik bakımdan araştırılması amacıyla yürütülen arazi ve sonrasında gerçekleştirilen laboratuvar çalışmalarına dayanmaktadır. Çalışma kapsamıda, ilçeye özgü tarımsal faaliyetlerin yapıldığı; patates (Solanum tuberosum L.), çilek (Fragaria sp. L.), kabak (Cucurbito pepo L.), fasulye, (Phaseolus vulgaris L.) ekim alanları ve çevrelerindeki mevcut habitatlarda, arazi ve gözlem çalışmaları yapılarak, çoğunlukla atrap yardımıyla böcek örnekleri toplanmıştır. Toplanan örnekler teşhis işlemleri sonucunda değerlendirildiğinde, cins ve tür seviyesinde 62 takson tespit edilmiştir. Bu taksonlardan, 58'i araştırma sahasından yeni kayıt olup, bunlardan 16'sı predatör tür olarak belirlenmiştir. Tespit edilen taksonlar arasında tür sayısı ve örnek yoğunluğu bakımından; Coleoptera, Diptera, Hymenoptera, Hemiptera, Lepidoptera, Orthoptera takımları daha yüksek biyoçeşitlilik gösterirken; Dermaptera, Odonata ve Neuroptera takımları daha düşük biyoçeşitlilik göstermektedir. Derinkuyu ilçesi, tarımsal ürünler ve böcek taksonları etkileşimleri bağlamında; kabak ve çilek ekim alanları daha yüksek, patates ve fasulye ekim alanları daha düşük nicel etkileşim göstermekle birlikte genel anlamda çok büyük farklılıklar oluşmadığı görülmektedir. Ayrıca tez çalışma sürecinde; sıcaklık, nem, yağış, toprak sıcaklığı, rüzgar hızı gibi bazı ekolojik faktörlerin etkileri de değerlendirilmiştir. Burada; böcek taksonlarının, popülasyon yoğunluklarını etkileyen en öncelikli ekolojik faktörlerin; sıcaklık ve nem olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, sıcaklık ve nem dengesinin gerçekleşebildiği özellikle Haziran ve Temmuz aylarında fauna çeşitliliği ve yoğunluğu artış göstermektedir. Mevcut ekolojik tespitlerimize ek olarak böcekler, tarımsal alanlarda polinasyon, zararlı kontrolü ve organik madde dönüşümü gibi önemli süreçlerde de yer alarak tarımın sürdürülebilirliğine katkıda bulunmaktadır. Ancak tarımsal faaliyetler sırasında kullanılan pestisitler ve yoğun tarım uygulamaları böcek popülasyonları üzerinde olumsuz etkilere neden olabilmektedir.