Karaciğer transplantasyonu yapılmış çocuklarda kan basıncının ayaktan kan basıncı izlemi (ABPM) yöntemi ile değerlendirilmesi

Karaciğer Transplantasyonu Yapılmış Çocuklarda Kan Basıncının Ayaktan Kan Basıncı İzlemi (ABPM) Yöntemi İle Değerlendirilmesi Amaç: Karaciğer transplantasyonu sonrası risk faktörü olarak bilinen arteriyel hipertansiyon sıklığını belirlemek ve bu hastaları erken dönemde tespit ederek uygun tedavilerin başlanmasına ve kalıcı organ hasarının engellenmesine katkı sağlamaktır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmamız; İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı 'Çocuk Hepatoliji Polikliniği'ne kontrol amaçlı başvuran, karaciğer nakli olmuş, yaşları 8-17 arasında değişen, 36 hasta üzerinde prospektif olarak planlandı. Hastaların poliklinik kontrolleri sırasında kilo, boy ve ofis kan basıncı ölçümleri alındı. Hasta dosyaları incelenerek yaş, cinsiyet, VKİ, kan elektrolitleri, üre, kreatinin, albümin, ürik asit, AST, ALT, hemogram, tam idrar tetkikleri kaydedildi. Ambulatuvar kan basıncı monitorizasyon (ABPM) tekniği ile 24 saatlik ambulatuar kan basıncı ölçümleri yapıldı. İstatistiksel analiz SPSS (Statististical Program in Social Sciences) 22.0 yazılım programı kullanılarak yapıldı. Bulgular: Çalışmamızda yer alan 36 karaciğer nakli olmuş hastanın 20'si (%55,6) erkek, 16'sı (44,4) kız cinsiyette olup, hastaların yaş ortalamaları 12,42±2,74 yıl, kilo ortalamaları 43,11±14,79 kg, boy ortalamaları 147,31±16,39 cm, VKİ ortalamaları 19,23±3,54 olarak hesaplandı. ABPM tekniği ile elde edilen kan basıncı verilerine göre vakaların %47,2'sinde hipertansiyon saptandı. Hipertansif saptanan olguların %58,8'si erkek %41,2'i kız olarak saptandı. Hastaların ofis kan basıncı ile ölçümde bir (%2,7) hasta hipertansif saptanırken, ABPM ile ölçümde 17 (%47,2) hasta hipertansif saptandı. ABPM sonucu hipertansif saptanan hastaların VKİ ortalamaları normotansif saptanan hastalara göre anlamlı şekilde yüksek saptandı. Hipertansif saptanan olgularının ortalama diyastolik kan basıncı değerleri istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde yüksek saptandı. Aynı zamanda izole gece hipertansiyon görülme oranları yüksek olarak saptandı. ABPM sonucu hipertansif olan hastalarda %88,2 oranında non-dipper hipertansiyon saptandı. Hastalara nakil sonrası ABPM takılma sürelerinin ortancası iki yıl olarak bulundu ve ilk iki yıl içerisinde ABPM takılan hastalarda daha çok hipertansiyon tespit edildi. Sonuç: Karaciğer nakli olmuş çocuk hastalarda yaptığımız bu çalışmada hipertansiyon sıklığının yüksek bulunması rutin kontroller esnasında bakılan ofis kan basıncı ölçümünün önemli olduğu ancak çalışmamızda kan basıncı takibinde ofis kan basıncı ölçüm yönteminin yeterli olmadığı, ABPM'nin karaciğer nakli olmuş hastalarda hipertansiyon tanısında ve tedavisinde daha duyarlı olduğu gösterilmiştir. Bu çalışmanın sonucunda karaciğer nakli olmuş çocuk hastalarda ABPM' yi kullanarak hipertansiyona erken tanı konulabileceğini ve erken dönemde izlem ve tedavi altına alarak uzun dönem komplikasyonlarının önüne geçebileceğini göstermektedir. Anahtar sözcükler: Ambulatuvar kan basıncı monitorizasyon, Çocuk, Hipertansiyon, Karaciğer nakil