Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesinde solid organ tümörü olan pediatrik hastalarda sarkopeninin ve klinik izleme etkisinin retroprospektif olarak değerlendirilmesi

Amaç: Çalışmamızda solid organ tümörü olan pediatrik yaş grubu hastalarda sarkopeninin retroprospektif olarak saptanması; ayrıca sarkopeninin hastanın klinik takibine, tedavisine, prognozuna etkisi ve edindiğimiz veriler ışığında sarkopeniye olan farkındalığın artırılması planlanmıştır. Gereç ve yöntem: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Pediatri Anabilim Dalı, Çocuk Hematoloji ve Onkoloji Bilim Dalında 2014-2023 yılları arasında solid organ tümörü tanısı alan; 1) Herhangi bir metabolik hastalık öyküsünün olmayan 2) Bir yıllık izlem içerisinde tanı anında, tedavinin 3., 6.,9. veya 12. aylarında rutin kontrolleri sırasında çekilmiş en az 2 tane abdomen MR görüntülemesi olan 65 hastada sarkopeni taraması yapılmıştır. 2014 yılı ile 2021 yılı arasında tanı alan 37 hasta retrospektif, 2022 yılı ve 2023 yılı arasında tanı alan 28 hasta prospektif olarak değerlendirilmiştir. Sarkopeniyi değerlendirmek için sistemdeki MR görüntülemeleri kullanılmıştır. Tanı anında 4 yaş ve üzeri olan, prospektif olarak çalışmaya alınan hastalarda kas gücü ve fiziksel performans değerlendirmesi yapılmıştır. Hastaların kas gücü el dinamometresi kullanılarak ölçülmüştür. Hastalarda fiziksel performansı değerlendirmek için zamanlı kalk yürü testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmamızda %7,7 hasta ciddi sarkopenik, %53,8 hasta sarkopenik, %3,1 muhtemel sarkopenik, %35,4 sarkopenik değildi. Merkezimizde solid organ tümörü olan hastalarda sarkopeni görülme oranı %64,6'dır. Kas kütlesi indeksi ile vücut ağırlığı, vücut ağırlık persentili ve boy arasında pozitif yönlü düşük derecede korelasyon; vücut kitle indeksi ile pozitif yönlü orta derecede korelasyon tespit edilmiştir (sırasıyla r:0,312 p<0,001, r:0,168 p:0,014, r:0,25 p<0,001, r:0,477 p<0,001). Hipoalbüminemi, sarkopenik hastaların 32'sinde (%74,4) ve sarkopenisi olmayan hastaların 11'inde (%25,6) mevcuttu (p:0,042). Aynı zamanda sarkopenik hastaların tedavi sırasında hipoalbüminemi sayısı ortalama 6,6 iken, sarkopenik olmayanların ortalama 1,7 idi(p<0,001). Çalışmamızda sarkopenin nötropeni sayısını, nötropenik ateş sayısını, transfüzyon sayısını, kemoterapi dışı yatış sayısını anlamlı şekilde arttırdığı tespit edilmiştir (sırasıyla p:0,019, p:0,008, p:0,002, p:0,002). Ciddi sarkopeni olan hastaların %40'ında, sarkopeni olanların %2,9'unda mortalite gelişmiştir. Sonuç: Solid organ tümörü nedeni ile takip edilen çocuk hastalarda sarkopeni görülme oranı yüksektir ve hastalar sarkopeniden ciddi şekilde etkilenmektedir. Sarkopeni, çocukluk çağı kanserlerinde ciddi morbidite ve mortalite nedenidir. Çocukluk çağı kanserlerinde sarkopeniyi akla getirmek, sarkopeni tanısı koymak ve sarkopeniyi engellemek için gerekli önlemlerin alınması gerekmektedir. Çocuk hastalarda sarkopeniyi değerlendiren daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır. Kas kitlesi indeksi ile vücut kitle indeksi arasındaki ilişki üzerine daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir. Anahtar kelimeler: Sarkopeni, Solid organ tümörü, Fiziksel performans, Kas gücü, Kas kitlesi indeksi, Vücut kitle indeksi, Hipoalbubinemi