Karizmatik liderlik alt boyutlarının çalışanların iş tatmini ve iş stres düzeyleri üzerindeki etkisi: Otel işletmeleri örneği

Emek-yoğun ilişki düzeyinin en yüksek olduğu sektörlerin başında gelen turizm sektöründe yöneticilerin belirleyecek oldukları yönetim politikaları, iş görenlerin örgüt içerisindeki tutum, hal ve davranışlarından örgüt dışındaki sosyal hayatına kadar tüm sürecine etki etmektedir. İş görenlerin örgütsel performanslarını etkileyen yöneticilerin benimsemiş olduğu liderlik modeli, içerisinde faaliyet gösterdikleri örgütün uzun vadede var olmasını sağlamaktadır. İyi bir yönetim politikasıyla faaliyet gösteren lider takipçilerinin iş tatmin düzeylerini artırıp iş stres düzeylerini düşürmektedir. Yıkıcı-Toksik liderlik tarzıyla faaliyet gösteren yöneticilerin benimsemiş oldukları yönetimsel politikalarla da bunun zıttı bir etki meydana gelerek iş görenlerin düşük verimlilikle faaliyet göstermelerine neden olarak onların iş ve sosyal hayatlarına olumsuz bir etki yaratmaktadır. Çalışmanın temel amacı; Adana ilinde yer alan 4 ve 5 yıldızlı otel işletme yöneticilerinin karizmatik liderlik özelliklerinin takipçilerinin iş tatmin ve iş stres düzeyleri üzerindeki etkisini ortaya koymaktır. İlgili araştırma amacını test etmeye yönelik hipotezler geliştirilmiştir. Araştırma verilerinin toplanma sürecine geçilmeden önce ölçek maddelerinin güvenilirliğinin ve anlaşılabilirliğinin testi için 2021 yılı Kasım-Aralık ayları arasında araştırma evrenine pilot çalışması uygulanmıştır. Bu kapsamda kolayda örnekleme metodu ve anket tekniğinden yararlanılarak elde edilen 103 veri değerlendirilmeye alınmıştır. Ölçek maddelerinin araştırma evreni tarafından anlaşıldığının tespit edilmesinin ardından 2022 yılı Ocak-Haziran ayları arasında 432 veri toplanmış, bunlardan yalnızca 410 adet veri değerlendirilmeye alınmıştır. Araştırma kapsamında geliştirilen hipotezlerin testi için çoklu-doğrusal regresyon analiz tekniği kullanılmıştır. Analiz sonucuna göre karizmatik liderliğin 'vizyon belirleme', 'çevresel duyarlılık gösterme', 'kişisel risk üstlenme' ve 'üye ihtiyaçlarına duyarlılık gösterme' boyutlarının çalışanların iş tatmin düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu gözlemlenmiştir. Karizmatik liderliğin 'vizyon belirleme', 'kişisel risk üstlenme', 'üye ihtiyaçlarına duyarlılık gösterme' ve 'mevcut durumu sürdürmeme' boyutlarının çalışanların iş stres düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu araştırma sonucu elde edilen bir başka sonuçtur.