Kayseri'de Hilâl-i Ahmer Cemiyeti (1914-1925)

Tamamen insani duygularla ortaya çıkan Kızılay Derneği, Henry Durant'ın önerisiyle kuruldu. Cenevre Sözleşmesini imzalayan Avrupa devletleri hızla kendi ülkelerinde örgütlenmeye başladılar. Osmanlı Devleti Dr. Abdullah Bey'in gayretleriyle bu sözleşmeyi imzalayarak teşkilata katıldı. Zaman zaman bazı aksiliklere uğrayan bu dernek, ancak meşrutiyetin ilanı ile kuruluşunu tamamlamıştır. Böylece bu cemiyetin varlığı, Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları, Birinci Dünya Savaşı ve Milli Mücadele sırasında Osmanlı Devleti'ne güç vermiştir. Bu savaşlar sırasında şube sayısını artıran cemiyetin en önemli kollarından biri de Kayseri şubesidir. Kayseri Hilâl-i Ahmer Cemiyeti, 1915 yılının Nisan-Mayıs aylarında kurulmuş ve I. Dünya Savaşı'nın yükünü hafifletmek için hızla hizmete başlamıştır. İlk iş olarak şehrin ileri gelenlerinden yardımlar toplayan ve Hilâl-i Ahmer Merkezinden istediği eşyaların satışını yapan şube zamanla daha farklı bir misyon üstlenmek zorunda kalmıştır. I. Dünya Savaşı'nın sıhhî yükünü hafifletmek amacıyla açılan Kayseri Asker Hastanesi, Talas Şifa Yurdu ve Zincidere Nekahethanesi/Şifa Yurdu, Kayseri şubesinin gözetiminde çalışmalarını devam ettirmiştir. Bu hastanelerin dışında Kayseri şubesine verilen önemli görevlerden biri de harp esirlerini gözetim altında tutmaktı. Bu amaçla açılan esir garnizonlarında Fransız ve Yunan savaş esirleri gözetim altında tutuldu. Bu garnizonlar, Avrupa devletleri tarafından sık sık teftiş edilmiş ve gördükleri manzaralardan memnun ayrılan heyetler tarafından takdirle karşılanmıştır. Çalışmamızın temel kaynağını ise Kızılay Arşivi oluşturmaktadır. Kızılay Arşivi'nin yanı sıra Hilâl-i Ahmer Mecmuaları, Hilâl-i Ahmer Cemiyeti'nin raporları, Başkanlık Osmanlı Arşivi ve ikinci el kaynaklardan yararlanılmıştır.