Kayseri il merkezi için Vs30 kayma dalgası hızı haritalarının hazırlanması

Yıkıcı depremlerden sonra depremin etkilediği bölgelerde yapılan gözlemlerde yapı hasarının değişken olabileceği gözlenmektedir Bunun bir nedeni yapısal kusurlar olarak ön plana çıkmaktayken, diğer bir nedeni de yerel zemin koşullarındaki farklılıklardır. Bu nedenle, depreme dayanıklı yapılaşmada yapı dayanımı ve kalitesinin yanı sıra zemin koşullarının da iyi olması gerekmektedir. Bu açıdan ele alındığında yerel zemin koşullarının bilinmesi depreme dayanıklı kent tasarımında oldukça önemlidir. Kayma dalgası (S dalgası) deprem dalgalarından yeryüzüne ikinci olarak ulaşan dalgalar olup, hareket yönelimi dikkate alınarak enine dalga olarak da adlandırılmaktadır. Kayma dalgasının zemin içerisindeki yayılma hızı (Vs) zeminin dayanımını ve kalitesini ortaya koyan bir parametredir. Kayma dalgası yüksek olan zemin veya kaya ortamları daha yüksek dayanıma sahiptirler. Vs30 değeri, arazide sismik etütler sonucunda elde edilen kayma dalga hızlarının 30 m derinliğe kadar ortalama değeri olarak tanımlanmakta olup ve bu değer kullanılarak zemin sınıflandırmaları yapılabilmektedir. Kayseri ili İç Anadolu Bölgemizde yapılaşmanın ve sanayinin yoğun olduğu önemli illerimizden biridir. Öte yandan, Kayseri ili kuzeyden ve güneyden aktif fay hatları ile çevrelenmiştir. Bu nedenle deprem tehlikesi altındaki bu ilimizde depreme dayanıklı yapılaşmada yerel zemin koşullarının bilinmesi önem arz etmektedir. Bu tez çalışmasında Kayseri ilinde yapılaşmanın yoğun olduğu bazı yerleşim alanlarında imar planlamasına yönelik önceki etüt çalışmalarından jeofizik yöntemlerle doğrudan elde edilen Vs30 değerleri ve Standart Penetrasyon deneylerinden elde edilen SPT N30 değerleri dikkate alınarak ampirik yöntemlerle bulunan Vs değerleri kullanılarak Coğrafi Bilgi Sistemleri yardımıyla Vs30, zemin büyütmesi ve zemin sınıflandırma haritaları hazırlanmıştır. Bu çalışma kapsamında hazırlanan bu haritalar, Kayseri il merkezinde düzlük kesimlerde kayma dalgası hızlarının düştüğünü göstermektedir. Öte yandan, ilin kuzeyine ve güneyine doğru kaya ortamlarda kayma dalgası hızı değerleri artmakta ve zemin büyütme değerleri azalmaktadır. Bu çalışmada sunulan haritaların imar planlama çalışmalarına yol göstereceği düşünülmektedir.