Kazak Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasındaki ortak kelimeler

214 ÖZET Ortak bir tarihe, dile ve kültüre sahip olan Kazak Türkleri ile Türkiye Türklerinin lehçelerinde birçok ortak kelimenin bulunması tabiîdir. Kazak Türkçesi ile Türkiye Türkçesi aynı dilin farklı lehçeleridir. Bu iki lehçe arasında bazı ses, kelime ve yapı farklılıkları olmakla birlikte birçok kelime ortaktır. Yaptığımız bu çalışmayla Kazak Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasındaki ortak kelimelerin ne kadar olduğunu bulmaya çalıştık. Zengin bir kelime hazinesine sahip olmaları, sağlam dil kurallarına bağlı olmaları ve geniş bir alanda kullanılmaları bakımından Türk dünyasında önemli bir yere sahip olan bu iki Türk lehçesinin ortak kelimelerinin tespit edilmesi oldukça önemlidir. iki lehçe arasındaki ortak kelime hazinesini tespit etmekteki asıl amacımız, Türkçenin bu iki lehçesi arasındaki yakınlığı tespit ederek iki Türk topluluğunun kolayca anlaşabileceğini ortaya koymaktır. Her İki Türk lehçesi arasında, bu lehçelerin kendine mahsus ses ve yapı özelliklerinden kaynaklanan bazı farklılıkların olması tabiîdir. Bu farklılıkları göz önünde bulundurarak çalışmamızın başında, öncelikle Kazak Türkçesi ile Türkiye Türkçesini ses bakımından karşılaştırdık. Çünkü iki lehçe arasındaki ses denkliğini bilmeden bir kelimenin ortak olup olmadığını tespit etmek kolay olmayacaktı. Türemiş kelimelerin ortak olup olmadığını anlayabilmek için de Kazak Türkçesindeki yapım ekleriyle Türkiye Türkçesindeki yapım eklerini karşılaştırma gereği duyduk. Bu iki lehçe arasında yapım ekleri genellikle aynı olmakla birlikte Kazak Türkçesindeki kuvvetli ünsüz uyumundan kaynaklanan bazı farklılıklar bulunmaktadır. Bunun dışında birkaç farklı yapım ekini de tespit ederek karşılaştırdığımız kelimelerin ortak olup olmadığına karar verdik. İki ülkede de yaygın şekilde kullanılan ve ilmî geçerliliği olan komisyonlar tarafından hazırlanmış iki sözlüğü tarayarak ortak kelimeleri tespit ettik. Tespit ettiğimiz kelimeleri Kazak Türkçesi alfabesine göre215 sıraladık. Çalışmamızda iki lehçe arasında dört bine yakın ortak kelimenin aynı anlamda kullanıldığını gördük. Tespit ettiğimiz ortak kelimeleri rakamlarla ortaya koyduk. Bazı ses farklılıklarını öğrenen Türkiye Türkünün Kazak Türküyle, Kazak Türkünün Türkiye Türküyle kısa zamanda anlaşabileceğini ortaya koymaya çalıştık. Bu iki Türk boyunun ortak alfabe kullandıkları takdirde rahatlıkla anlaşabileceği sonucuna vardık.