Keçilerde paratüberküloz hastaliğinda patolojik ve i̇mmunohistokimyasal incelemeler

Çalışmada ülkemizde ve Adana çevresinde keçilerde verim kaybına neden olan ve çoğunlukla gizli seyreden paratüberküloz hastalığı patolojik olarak araştırılmıştır. Çalışmanın materyalini Adana çevresindeki ilçe ve köylerden paratüberküloz şüphesi ile nekropsisi yapılan ve sonrasında Ziehl-Nelson boyama yöntemi ile paratüberküloz teşhisi konmuş olan 25 adet keçi bağırsak dokusu oluşturmaktadır. 8 adet sindirim sisteminin etkilenmediği hastalıklardan ölen hayvanların bağırsak dokuları da kontrol olarak kullanıldı. Toplanan bağırsak dokuları % 10'luk formaldehit solüsyonunda en az 48 saat bekletildikten sonra çeşme suyunda bir gece yıkandı. Takibinde dereceli alkollerden geçirilip ksilende şeffalandırıldıktan sonra parafine gömülerek bloklandı. Bloklanan dokulardan 5'µ lam üzerine kesitler alındı. Kesitlere hematoksilen eozin, Ziehl-Nelseen ve immunohistokimyasal olarak iNOS antikoru ile boyamalar yapıldı. Histopatolojik bulgular ve Ziehl-Nelseen boyamalar ile paratüberküloz teşhisi konduktan sonra iNOS antikor boyanma sonuçları değerlendirdi. Sonuç olarak paratüberkülozlu dokulardan iNOS ekspresyonunun kontrol hayvanlara göre anlamlı derecede arttığı tespit edildi (p<0.001). Bu sonuçlar ile bölgedeki keçilerdeki paratüberküloz yaygınlığının yüksek olduğu ve hastalıkta oluşan bağırsak yangısının patogenezinde iNOS ekspresyonunun aktif olarak rol oynayabileceği düşünüldü. Hastalıkta şekillenen bağırsak yangısının patogenezinde rol oynayan diğer faktörler için konu ile ilgili daha geniş çaplı araştırmalara ihtiyaç buyulmaktadır.