Kelebek fragmanlı humerus cisim kırıklarında konservatif ve cerrahi tedavi yöntemlerinin değerlendirilmesi

Amaç: Bu çalışmada, humerus kırık ve kaynamamalarında kelebek fragmanın, tedavide kullanılan farklı tespit yöntemlerine göre radyolojik kaynama ve klinik fonksiyonel sonuçlar üzerine etkilerinin araştırılması planlanmıştır. Elde edilen bulguların ışığında klinik ve radyolojik başarısızlığın nedenleri tartışılarak daha etkin bir tedavi planının belirlenmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Araştırmamız, 1998?2010 yılları arasında D.E.Ü.T.F Ortopedi ve Travmatoloji polikliniğinde kelebek fragmanlı humerus cisim kırığı tanısı alan, takipleri yapılan hastaları kapsayan kesitsel bir çalışmadır. Araştırmaya katılan 56 hastanın demografik özellikleri kaydedilmiş, direkt grafileri incelenmiş ve fonksiyonel değerlendirmede QuickDASH ölçeği uygulanmıştır. 56 hastanın 45'inde fonksiyonel değerlendirmeye ek olarak Stewart-Hundley kriterleriyle değerlendirme yapılmıştır. Veriler, SPSS for Windows 16.0 programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; ortalama, medyan ve standart derivasyon ile ki kare testi, ortalamalar arasındaki farkın belirlenmesinde Kruskall Wallis ve Mann-Whitney U testleri uygulanmıştır. p<0.05 anlamlı olarak kabul edilmiştir.Bulgular: Hastaların ortalama yaşı 50,86±19,26'dır. Hastalar üç ayrı gruba ayrılmıştır. Grup 1 hastalar (14/56) konservatif yöntemlerle, Grup 2 hastalar (29/56) ise cerrahi tedaviyle başarı sağlanmış hastalardır. Grup 3 hastalar (13/57) tedavisi konservatif veya cerrahi başlayıp kaynamaması olan hastalardan oluşmuştur. Kelebek fragman 48/56 (%85,7) hastada medialdedir. Ortalama takip süresi 35,16±29,91 aydır. Üç gruptaki hastaların takip süreleri birbirine yakınken, fonksiyonel sonuçlar Grup 3'te belirgin olarak kötüdür (p<0.05). Tedavisine konservatif başlanan hastalarda kaynama oranı %63,6, cerrahi başlananlarda %85,2'dir.Sonuç: Kelebek fragman, humerus kırıklarında tedaviyi olumsuz etkilemektedir. Kaynamama oranları konservatif tedavide daha yüksektir. Geriatrik populasyon tedavide daha fazla dikkat gerektirmektedir. Plaklı osteosentez, kaynama ve fonksiyonel sonuçlar açısından kanal içi çividen üstündür. Hasta özellikleri iyi değerlendirilerek cerrahi tedaviye karar verilmelidir. Cerrahi tedavide kelebek fragmanın, kırık bölgesi yumuşak dokusunun ve kan dolaşımının en az etkilendiği, en az travmatik; bununla birlikte mekanik açıdan katı ve uzayabilecek kaynama süresine dayanıklı bir tespit seçilmelidir.Anahtar kelimeler: humerus cisim kırığı, kelebek fragman, kaynamama, QuickDASH ölçeği.