Kent peyzajında kullanılabilecek çiçekli bitkiler ve tozlayıcıları: Türkmen dağı örneği

Ġnsanlar tarafından tüketilen bitkisel ürünlerin yaklaĢık 1/3'ü doğrudan ve/veya dolaylı olarak tozlayıcılara bağımlıdır. Tozlayıcılar ile çiçekli bitkiler arasındaki mutualistik bir iliĢki söz konusudur. Çiçekli bitkiler sürdürülebilirliğini sağlamak için çoğunlukla tozlayıcılara güvenirler. Tozlayıcıların azalması bitkisel kaynakların devamlılığı konusunda da endiĢe yaratmaktadır. Tozlayıcı popülasyonları arazi bozulması, tarımsal faaliyetler, kentleĢme, iklim değiĢikliği vb. nedenlerle azalmaktadır. Bu durum karĢısında tozlayıcı–bitki iliĢkisini ele alan peyzaj çalıĢmalarına dünya genelinde yer verilmektedir. Bu çalıĢma kapsamında EskiĢehir Türkmen Dağı'nda yetiĢen doğal çiçekli bitkilerden tozlayıcıları çeken türler, kentsel peyzajda bitki tasarımlarında kullanılmak üzere değerlendirilmiĢtir. AraĢtırma sonucunda 13 farklı lokasyonda 57 adet bitki türü gözlemlenmiĢtir. Bu bitkilerin tozlayıcı–bitki iliĢkisini ve kent peyzajında kullanım durumları dikkate alınarak 16 familyaya ait 35 adet bitki türü ve 23 familyaya ait 30 cins tozlayıcı tespit edilmiĢtir. Kentsel peyzaj çalıĢmalarında doğal bitkilerin kullanımına iliĢkin az sayıda bilimsel çalıĢma olmasına rağmen uygulamada bu durum daha da azdır. Belirlenen bitki türlerinin peyzaj çalıĢmalarında bitkisel materyal olarak kullanılması için üretim yöntemlerinin incelenmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bitkilerin peyzaj çalıĢmalarına kazandırılması kentin biyolojik çeĢitliliğini artıracağı gibi farklı renk ve forma sahip bitkilerin kullanımının halkın ilgisini çekmesinin yanı sıra bakım masraflarının az olduğu alanlar tesis edilecektir.