Kent yoksulluğu ile mücadele: Ardahan ili örneğinde nitel bir araştırma

Bu tez çalışması, Türkiye'nin küçük ve sınır illerinden biri olan Ardahan'da kentleşme ve ekonomik dönüşümlerle birlikte derinleşen yoksulluk sorununu çok çeşitli ve nitel bir bakış açısıyla ele almaktadır. Tezin asıl amacı, Ardahan örneği üzerinde inceleme yaparak yerel yoksulluk dinamiklerini anlamak ve bu alandaki politikaları Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) bağlamında değerlendirip, somut politika önerileri sunmaktır. Tezin ilk bölümünde, yoksulluğun kavramsal ve kuramsal temelleri üzerinde durulmuştur. Bu kısımda parasal, kapasite, sosyal dışlanma ve katılımcı yaklaşımlar detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Ayrıca mutlak-göreli yoksulluk ve kronik-geçici yoksulluk türleri incelenerek, yoksulluğun altında yatan ekonomik, sosyo-kültürel ve siyasal faktörler sistematik bir şekilde analiz edilmiştir. Bunun yanı sıra kent yoksulluğu kavramı, sürdürülebilirlikle ilişkisi ve kentlerin sürdürülebilirliği üzerindeki siyasal, fiziksel, çevresel ve ekonomik etkileri üzerinde durulmuş ardından teorik çerçeve başlıklarına geçilmiştir. Bu kısımda ise Dünya Bankası, Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler gibi küresel aktörlerin kent yoksulluğuyla mücadele politikalarını ve Türkiye'de 1980 öncesinden pandemi dönemine kadar uzanan kent yoksulluğunun gelişimi kapsamlı bir şekilde incelenmiştir. Tez toplamda iki bölümden oluşmaktadır. İkinci Bölümde incelenen alan araştırması bulguları, nitel araştırma yöntemine dayanmaktadır. Çalışmanın evrenini Ardahan kent merkezinde ikame eden yoksul bireyler ve yoksullukla mücadele kapsamında görev alan kamu personeli oluşturmaktadır. Araştırmaya konu olan saha çalışması, Ardahan il merkezinde ikamet eden 24 yoksul katılımcı ve 6 kamu kuruluşu memuru olmak üzere toplam 30 kişi ile yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yoluyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları, Ardahan'daki kent yoksulluğunun kendine özgü sosyo-mekânsal kırılganlıkları olduğunu ortaya koymaktadır. Soğuk iklim, güvencesiz ve mevsimlik istihdam gibi faktörler bu kırılganlıkların temel yapı taşlarını oluşturmaktadır. Elde edilen bulgularla özellikle SKA 1 (Yoksulluğa Son), SKA 8 (İnsana Yakışır İş) ve SKA 4 (Nitelikli Eğitim) hedeflerinin yerel düzeyde nasıl karşılık bulduğuna odaklanılmıştır. Bu tez, Ardahan örneğinde kent yoksulluğunun deneyimini ve kurumsal müdahale yetersizliğini ele alarak, yerel düzeyde bütüncül ve kapsayıcı sosyal politika mekanizmalarının hayata geçirilmesi gerektiğine dikkat çekmektedir. SKA hedefleri çerçevesinde vurgulanan politika önerileri, özellikle İstihdam ve Ekonomik Kalkınma, Eğitim, Barınma ve Kapsayıcı Sosyal Politikalar alanlarında yürütülen dönüşümlere odaklanarak, Ardahan'da yoksullukla mücadele kapsamında sürdürülebilir ve uzun vadeli bir yol haritası sunmayı amaçlamaktadır.