Kentsel ve kırsal yaşamda çocuk emeğinin kullanımı üzerine bir çalışma: Van örneği

Bu çalışma, Van' ın kırsal ve kentsel alanında çocuk emeğinin hangi şekillerde kullanıldığını ortaya koymak amacıyla tasarlanmıştır. Araştırmanın temel iddiası, her türden çalışmanın çocuklar için zararlı bir süreç olduğudur. Çocuk emeğine ilişkin birçok araştırma yapılmasına karşın ev içinde yaygın bir şekilde kullanılan ücretsiz çocuk emeği ile ilgili çalışmalar, literatürde büyük bir eksikliğe sahiptir. Bu açıdan Van ili üzerinden ücretli ve ücretsiz çocuk emeğinin bir tablosunu çıkarmak amaçlanmıştır. Kırsal alanda ev içinde çalışan çocuklarla 741 anket yapılmıştır. Kent merkezinde ise farklı çalışma alanları ve farklı iş kollarında çalışan 10 çocukla görüşme yapılmıştır. Elde edilen veriler; ''sosyo-demografik ve ekonomik özellikler'', ''çalışma koşulları ve riskler'', ''okul deneyimleri ve gelecek beklentileri'' şeklinde ana başlıklar altında analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucunda görülmüştür ki; kırsal alanda ev içi işlerde yoğun olarak çalışan çocuklar için bu durum olumsuz etkiler barındırmaktadır. Fiziksel ve psikolojik olarak kendilerini zorlayan işlerde çalışmaları, hem okul hem de gelecek beklentilerini de olumsuz etkilemektedir. Kent merkezinde ücretli olarak çalışan çocuklar için de aynı durum söz konusudur. Çalıştıkları alanlar ve iş türleri birçok risk ve tehlikeyi içinde barındırmaktadır. Ücretli çalışma, bazı çocukların okulu bırakmalarına neden olmuştur. Bir kısmı ise okul ve çalışmayı bir arada götürmektedir. Her iki durum da başarı ve gelecek beklentilerini önemli derece de etkilemektedir. Kentsel ve kırsal alanda çalışan çocukların ailelerinin çoğu, düşük gelire sahip ve eğitim düzeyleri düşük ailelerdir. Bu durum çocukların çalış(tırıl)masında son derece önemli bir etkendir.