Kentsel sit alanlarında sürdürülebilir koruma-geliştirme için bir model önerisi: Adana Tepebağ-Kayalıbağ mevkii

Öz: Amaç: Kentsel Sit Alanlarında hayata geçirilmeye çalışılan koruma-geliştirme çalışmalarında; planla bütünlüğü sağlanmamış, tekil bina bazında yapılan çalışmaların alanda geri dönüşü olmayan sorunlara neden olması güncel bir problemdir. Bu çalışmada; öneri bir model yaklaşımı ile bu sorunlara çözüm arayarak, kentsel sit alanlarındaki Koruma-Geliştirme Projeler'ine bir altlık oluşturmak hedeflenmiştir. Araştırmanın Kısıtları: Çalışma; Adana ili, Seyhan ilçesi, Tepebağ ve Kayalıbağ mahalleleri ile sınırlandırılmıştır. Yöntem: Model önerisinden önce kavramsal çerçeve ve Türkiye'deki, Dünyadaki koruma proje örnekleri incelenerek, değerlendirme yapılacaktır. Bu örnekler ve kavramsal çerçeve doğrultusunda koruma çalışmaları için genel bir şema oluşturularak, model önerilecektir. Adana Tepebağ-Kayalıbağ bölgesi olarak belirlediğimiz örnek alan üzerinde model sınanacaktır. Model kapsamında oluşturulan şemanın ilk aşamasını bölgede yapılan fiziksel, sosyo-ekonomik, idari analizler oluşturmaktadır. Alanda fiziksel olarak işlev analizi, kat adedi analizi, ulaşım durumu analizi, kat mülkiyeti analizi, malzeme ve yapım tekniği analizi, doluluk boşluk oranı analizi yapılacaktır. Sosyo-Ekonomik-idari analiz olarak 300 adet alan kullanıcısına anket yapılacak ve bu anketler SPSS veri tabanında değerlendirilecektir. Alanda 40 uzmanla yüz yüze görüşme yapılacaktır. Alandaki yapıların değer artışını saptayabilmek için bölgede son on yıllık sürecin rayiç değer analizi yapılacaktır. Yapılan bu fiziksel, sosyo-ekonomik ve idari analizlerden elde edilen veriler Swot çözümlemeleri yapılarak, değerlendirilecektir. Değerlendirmeler doğrultusunda model kapsamında çalışma alanına yönelik 7 tane amaç ve hedef belirlenecektir. Bu amaç ve hedefler doğrultusunda örnek bir senaryo kurgusu oluşturulacaktır. Bulgular: Senaryo kapsamında; alanın özgün dokusunu yeniden canlandırarak eski kullanıcısını yeniden kazanması hedeflenmektedir. Bu doğrultuda alanın fiziki, sosyo ekonomik ve idari yapısında öngörüler yapılacaktır. Sonuç: Bu öngörülerin birlikteliği ile Adana Tepebağ-Kayalıbağ Kentsel Sit Alanı'nda başarılı bir Kentsel-Koruma geliştirme çalışması sağlanmış olacaktır.