Kişilik özelliklerinin ve risk algısının karar verme stillerine etkisi: Pilotlar üzerinde bir araştırma

Bu çalışmanın amacı, kişilik özellikleri ve risk algısının karar verme stillerine olan etkilerinin belirlenmesidir. Bu maksatla anket yöntemi uygulanarak genel havacılık kurallarına göre uçuş icra eden 308 helikopter pilotundan veri toplanmıştır. Araştırmada ayrıca risk algısı ve karar verme stillerinin uçuş saati, uçuş yılı, yaş ve uçuş statüsü gibi demografik faktörlere göre değişiklik gösterip göstermediği hususları incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda; rasyonel karar verme stili ile dışadönüklük, sorumluluk, uyumluluk ve deneyime açıklık kişilik özellikleri arasında pozitif yönlü bir ilişkinin, duygusal denge kişilik özelliği ile ise negatif yönlü bir ilişkinin olduğu gözlemlenmiştir. Kaçınma karar verme stili boyutunun dışadönüklük, sorumluluk, uyumluluk ve deneyime açıklık, duygusal denge kişilik özellikleri ile negatif yönlü bir ilişkisinin, duygusal denge kişilik özelliği ile ise pozitif yönlü bir ilişkisinin olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca rasyonel karar verme stili ile yüksek manevra riski ve genel yaşam riski arasında pozitif bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Kendiliğinden anlık karar verme stili ile kişilik özellikleri ve risk algısı arasında negatif bir etkinin olduğu görülmüştür. Ayrıca kullanılan değişkenlerin uçuş saatleri, uçuş yılı, yaş ve uçuş statü demografik faktörlerine göre değişkenlik gösterdiği tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: Kişilik, risk, risk yönetimi, havacılık risk algısı, karar verme stilleri, havacılıkta karar verme