The role and effect of glucagon in glucose regulation in children with cystic fibrosis

Kistik Fibrozis (KF)'de oral glukoz tolerans testi (OGTT) sonrası hipoglisemi sık görülen önemli bir durumdur. Mekanizması halen bilinmemektedir. Son dönemlerde CFTR proteinin alfa hücrelerinde de bulunduğunu glukagon salınımda rol oynadığını gösteren fare çalışmaları yayınlanmıştır. Bu çalışma ile KF hipoglisemisindeki glukagonun rolü ve etkisinin araştırılması planlanmıştır. Bilinen diyabeti olmayan 45'i KF'li ve 9'u sağlıklı çocuğa 3-saatlik OGTT yapıldı. OGTT sonuçlarına göre izole hipoglisemi, bozulmuş glukoz toleransı ile beraber hipoglisemi, bozulmuş glukoz toleransı, KF ilişkili diyabet (KFİD) ve normal glukoz toleransı (NGT) olarak hastalar sınıflandırıldı. KFİD olanlar dışlandıktan sonra hastaların demografik özellikleri ve OGTT sırasında 0,60,120,150 ve 180.dk da alınan glukoz, insülin ve glukagon düzeyleri değerlendirildi. Yaş, cinsiyet, VKİ ve genetik sonuçlar açısından izole hipoglisemi grubu ile NGT ve kontroller arasında anlamlı bir fark saptanmadı. Hastaların %31(n=14)'nde izole hipoglisemi, %18(n=8)'de hipoglisemi ile beraber AGT, %11(n=5)'inde AGT ve %35.5(n=16)'de ise NGT saptandı. Düzey 2 hipoglisemi (<54 mg/dL) hastaların %15'inde görüldü. NGT'de bazal glukagon düzeyi kontrole göre anlamlı olarak düşüktü (p<0.05) ve glukoz değişimine bağlı glukagon salınımı ve baskılanması körelmişti. İzole hipoglisemi grubunda 60, 120 ve 150.dk glukagon düzeyleri kontrole göre anlamlı yüksekti (sırasıyla p<0.01, p<0.01, p<0.05) ve yine daha yüksek bir 180.dk insülin düzeyi olmasına rağmen istatistiksel anlam gözlenmedi (p=0.17). Bu çalışmada NGT olanlarda körelmiş glukagon yanıtı görülürken izole hipoglisemisi olanlarda glukagon yanıtı yeterli olmamakla beraber halen glukoz değişikliklerine duyarlılığın olduğu görülmüştür. Bu sonuçlarla glukagon salınımının NGT olanlarda izole hipoglisemisi olanlardan daha fazla etkilendiği öngörülebilir.