Kokpit tasarımlarının ve kokpit içi fiziksel ortamın pilotaj faktörü üzerindeki etkileri

Bu çalışma, kokpit tasarımlarının ve kokpit içi fiziksel ortamın pilotajfaktörü üzerindeki etkilerini ortaya koymak maksadı ile yapılmıştır.Havacılık sektörü son yıllarda hızlı bir gelişim göstermiştir. Gerek ticariamaçlı ve gerekse askeri amaçlı uçuşlar giderek artmaktadır. Bu artışaparalel olarak bu sektörde meydana gelen kaza kırım olayları da artışgöstermiştir. Havacılıkta yaşanan kazalar diğer ulaşım sektörlerine göreoldukça az olmasına rağmen, oluşları ve sonuçları itibari ile trajedikboyutlar çizmesi, sürekli gündemde kalmalarına neden olmaktadır.Yapılan kaza kırımlar sürekli incelenerek bu olayların sebepleri ortayakonulmaya çalışılmış ve ulaşılan sonuçta asıl faktörün pilot olduğutespit edilmiştir.Pilot hataları tüm kaza kırımlar içerisinde ortalama %70'lik bir oranasahiptir. Bu kadar yüksek hata oranı, araştırmacıların konu üzerindedaha hassas durmalarına sebep olmaktadır. Bu doğrultuda, pilothatalarının sebepleri ve faktörleri ortaya konularak sektör çalışanlarıtarafından gerekli düzeltici tedbirler alınmaya çalışılmaktadır.Bu tezde havacılık sektörü ve buna bağlı olarak tasarımlarda yaşanangelişmeler ile ulaşılan noktada tasarımlarla pilotların hata yapmalarınasebep olan faktörler arasındaki bağlantının ortaya konulmasıamaçlanmıştır. Ağırlıklı olarak helikopter kokpit tasarımlarının, kokpitiçerisindeki fiziksel ortamın, önlü arkalı tasarımların ve yeni kullanımasunulan çok maksatlı ekranların pilot hataları üzerine etkilerideğerlendirilmiştir. Bu değerlendirmeler ışığında da tasarımcıların,kullanıcıların, tedarikçilerin ve bakımcıların, tasarımlarla bağlantılı buhataları asgariye indirmek için göz önüne almaları gereken esaslarsunulmuştur.