Korku ile ütopya arasında: Medyada küresel iklim hareketi ve termik santral karşıtı hareketin çerçevelenmesi

Bu araştırma iklim hareketi ve termik santral karşıtı hareketin nasıl haberleştirildiğini karşılaştırmalı olarak analiz etmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, iklim eylemsizliğine ve çevresel adaletsizliklere neden olan kişi, kurum ve politik sistemi eleştiren hareketlerin medyada nasıl temsil edildiğini incelemektir. Araştırmanın literatür bölümünde genel olarak ekolojik problemlerin özel olarak ise iklim krizinin neoliberalizmin egemenliğinde konsensüse dayalı bir söylemsel çerçevede tartışıldığı ve bunun kamusal tartışmalarda depolitize edici bir etkiye sahip olduğu iddia edilmiştir. Bu araştırma da çevresel adalet ve iklim adaleti söylemlerinin ve bu talepte bulunan aktörlerin iklim sorununu siyasallaştırma mücadelelerinde medyanın ekonomi politik sınırlarını aşamadığını ileri sürmektedir. Bu iddianın ampirik olarak test edilmesi amacıyla çerçeveleme kuramı yöntem olarak seçilmiştir. Bu kapsamda araştırmada Bianet, BirGün, Cumhuriyet, Hürriyet, Sabah ve Yeni Şafak gazeteleri araştırmanın örneklemine dahil edilmiş, 2018-2020 yılları boyunca yayımlanan toplamda 682 haber nicel ve nitel haber analizine tabi tutulmuştur. Araştırmanın sonuçlarına göre haber medyası sosyal bir problem olan iklim krizinin depolitizasyonunu iklim eylemsizliğine tepki gösteren iklim aktivistlerinin adalet taleplerini ve suçlamalarını merkeze almayan haber çerçeveleriyle üretmekte ve sürdürmektedir. Bununla birlikte yurt dışında gerçekleşen eylemlerin sayısının Türkiye'deki iklim eylemlerine kıyasla daha fazla olması iklim hareketi aracılığıyla Türkiye'nin iklim eylemsizliği hakkında politik söylem üretme şansının kaçırılmasına neden olmuştur. Termik santral karşıtı hareketi konu alan haberlerde ise alternatif ve bağımsız medyada yereldeki çevresel adaletsizlikler gündeme getirilmesine karşın bu hareketlerin medya temsili aracılığıyla iklim krizi arasında zayıf bir bağ kurulmuş, bu durum termik santrallerin küresel çapta yol açtığı iklim adaletsizliğinin görmezden gelinmesi sonucunu doğurmuştur. Ayrıca termik santral karşıtı hareketin kolektif eylem çerçeveleri aracılığıyla termik santrallerin yol açtığı risklere ve problemlere yapılan vurgu neoliberalizmin fosil yakıt hegemonyasını sarsma yolunda önemli fırsatlar sunmaktadır. Buna karşı bu problemler, kapitalist sistemin azami kar elde etmek için sürekli olarak büyümeyi hedeflemesi ve bunun gerçekleşmesi için fosil yakıt endüstrisinin oynadığı rol arasında bir bağlantının kurulmamış olması, medyanın kapitalizmi tartışmalarından uzaklaştırarak statükoyu sürdürmesine neden olmuştur.