Kronik bel ağrılı hastalarda farklı kinezyolojik bantlama tekniklerinin etkinliğinin karşılaştırılması: Randomize kontrollü çift kör çalışma

Kronik bel ağrısı tedavisinde başvurulabilecek pek çok tedavi yöntemi mevcut olup, bel ağrısının tüm tiplerine etkili olabilecek tek bir tedavi protokolü mevcut değildir ve genellikle birkaç tedavi protokolü bir arada kullanılır. Bu çalışmada kronik mekanik bel ağrısı olan hastalarda fizik tedavi modaliteleri ve egzersiz tedavisine ek olarak uygulanan kinezyolojik bantlama yönteminin, ağrı şiddeti, lomber hareket açıklığı ve hasta özürlülük derecesi üzerine etkisinin olup olmadığının belirlenmesi ve hangi çeşit bantlama tekniğinin daha etkili olabileceğinin saptanması amaçlanmıştır. Çalışmaya 125 hasta ile başlandı, 21. gün değerlendirmeyi 109 hasta, 51. gün değerlendirmeyi 96 hasta tamamladı. Hastalar blok randomizasyon yöntemi kullanılarak 4 gruba randomize edildi. Tüm gruplara, 3 hafta boyunca, haftada 5 seans, her seansta 45 dakika süreyle fizik tedavi modaliteleri (yüzeyel ısıtıcı-sıcak paket ve analjezik amaçlı elektroterapi-TENS) ve egzersiz tedavisi verildi; bu tedavilere ek olarak ikinci gruba, bel bölgesine sham (sahte) kinezyolojik bantlama, üçüncü gruba alan düzeltme tekniği (space koreksiyon tekniği) ile kinezyolojik bantlama, dördüncü gruba fasya düzeltme tekniği (fasya koreksiyon tekniği) ile kinezyolojik bantlama uygulaması yapıldı. Kinezyolojik bantlama uygulandıktan sonra vücutta kalacak şekilde, 3 hafta boyunca, 5 gün aralıklarla, toplamda 4 defa yapıldı. Değerlendirmeler; tedavi öncesi, tedavi bitimi (21. gün) ve tedavi bitiminden 1 ay sonra (51. gün) yapıldı. Hastaların ağrı şiddetleri; visüel ağrı skalası ile hareket, istirahat ve gece ağrı şiddetleri olarak sorgulandı. Hastaların lomber hareket açıklıkları; el parmak zemin mesafesi (anteriora, sağ lateral ve sol lateral olarak) ve modifiye lomber Schober testi ile mezura yardımıyla santimetre cinsinden ölçüldü. Hastaların özürlülük derecesi, Modifiye Oswestry Yetersizlik Skoru ve Roland Morris Yetersizlik Anketi ile sorgulandı. Çalışma çift kör olarak gerçekleştirildi. 4 grubun VAS skorlarında, 21. gün azalma, 21-51. gün arasında artış saptandı. Fakat 51. gün VAS skorları, tedavi öncesi ile karşılaştırıldığında azalma gösterdi. Tedavi öncesi ile 51. gün VAS hareket skorları değişimi değerlendirildiğinde, bantlama yapılan tüm gruplarda ağrı skoru azalması daha fazla bulundu. Tüm gruplarda 21. günde özürlülük skorlarında azalma, 21-51. gün arasında ise artış görüldü. Fakat 51. gün özürlülük skorları tedavi öncesi ile karşılaştırıldığında, tüm gruplarda ve tüm skorlarda azalma vardı. Modifiye Oswestry Yetersizlik Skorunda hem 21. gün hem de 51. günde özürlülükteki azalma, bantlama yapılan tüm gruplarda daha fazla idi. Roland Morris Yetersizlik Anketi skorunda, 21. günde alan düzeltme tekniği ile bantlama yapılan grupta, 51. günde ise sahte bantlama ve alan düzeltme tekniği ile bantlama yapılan gruplarda özürlülükte azalma daha fazla bulundu. Kinezyolojik bantlamanın ağrıyı azaltığı ve özürlülükte azalma sağladığı görüldü, bu etkilerin bantlama bittikten sonra kısa dönemde de devam ettiği saptandı. Görülen etkilerin kinezyolojik bantlama tekniği ile bağlantılı olmadığı görüldü. Kinezyolojik bantlama uygulamasının, kronik bel ağrılarında diğer tedavi yöntemleri ile birlikte kullanıldığında etkili olabileceği kanaatindeyiz. Anahtar Kelimeler: Kinezyolojik bantlama, bel ağrısı, fizik tedavi modaliteleri, egzersiz, alan düzeltme, fasya düzeltme