Kronik böbrek hastalarında asemptomatik hiperürisemi yönetimi ve ilaç-ilaç etkileşimlerinin değerlendirilmesi

Kronik böbrek hastalığı (KBH) gözlenme sıklığı hızla artmaktadır. Bu çalışmanın amacı, KBH olan hastalarda asemptomatik hiperürisemi yönetiminin ve hastaların ilaçları arasındaki ilaç-ilaç etkileşimlerinin incelenmesidir. Ayrıca çalışma kapsamında, klinik eczacının tedavi sürecine katılımı ile KBH hastalarının progresyon riskinin belirlenmesi ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı polikliniğinde prospektif, kesitsel (Ocak 2021 – Ekim 2021) olarak yürütülmüştür. Çalışmaya 91 hasta dahil edilmiştir. Asemptomatik hiperürisemi gözlenen hastalarda ürik asit düzeyi ortalama (± standart sapma) 9,11 (±1,41) mg/dl olduğunda ilaç tedavisine başlandığı gözlenmiştir. Tedavi için tercih edilen ilaç genellikle allopurinol olup ortalama 171,91 (± 53,3) mg/gün dozda kullanılmıştır. En sık karşılaşılan yan etki gastrointestinal şikayetler (advers etki tarifleyen hastaların %53,13'ünde) olarak saptanmıştır. Hastaların yaşam kalitesi alanlarında en düşük ortalama 55,9 (±22,34) ile bedensel alan olarak saptanmıştır. Beş yıl içerisinde böbrek yetmezliği gelişme riski hastaların %41,9'unun düşük; %18,9'unun orta; %39,2'sinin ise yüksek riskli olarak saptanmıştır. İlaç etkileşimleri Drugs.com, Lexicomp ve Stockley's Interaction Checker veri tabanları kullanılarak değerlendirildiğinde, 83 (%91,21) hastada potansiyel ilaç-ilaç etkileşimi (pİİE) saptanmıştır. Klinisyenler arasında asemptomatik hiperürisemi yönetiminde de farklı yaklaşımlar olduğu tespit edilmiştir. Genel olarak, polifarmasi görülme sıklığı fazla olan bu hastalarda potansiyel ilaç etkileşimleri değerlendirilmeli ve multidisipliner bir yaklaşımla tedavi süreci yönetilerek hastalık progresyon riski azaltılmalı ve hastanın yaşam kalitesi artırılmalıdır.